आज जगात एका वेगळ्या प्रकारची आर्थिक दरी दिसूनयेते. लोक दुहेरी आर्थिक परिस्थितीचा सामना करतआहेत. भारताचेच उदाहरण घ्यायचे झाल्यास इथेतरुणांमधील बेरोजगारीचा दर उच्च आहे. महाविद्यालयेव विद्यापीठांमधून बाहेर पडणाऱ्या तरुणांसाठीनोकऱ्यांची मोठी टंचाई आहे. तरुणांमधीलबेरोजगारीचा दर 2025 मध्ये 2.1 टक्क्यांनी वाढून 17.7टक्के झाला. परिणामी, अनेक तरुण व त्यांच्या कुटुंबांचेवास्तविक उत्पन्न घटले. दुसऱ्या बाजूला अर्थव्यवस्थावेगाने वाढत आहे. 2025 मध्ये दरडोई जीडीपीमध्ये 6.6टक्क्यांची वाढ झाली. पण हे आकडे वास्तव लपवतात.कारण लोकसंख्येच्या एका लहान घटकाच्या उत्पन्नात प्रचंड वाढ झाली.बहुसंख्य जनता आर्थिक संकटाशीझुंजत आहे. इतकी मोठी आर्थिक दरी कायम राहणे हे धोरणात्मक अपयश आहे. भारत हा मध्यम उत्पन्नाचा देश आहे.योग्य धोरणांच्या जोरावर भारत आपल्या तरुणांसाठीपुरेशा नोकऱ्या निर्माण करू शकतो. श्रम बाजारातील सध्याचे प्रवाह एआय आणि डिजिटल तंत्रज्ञानानेप्रभावित झालेले असतानाही हे शक्य आहे. हे तंत्रज्ञान मानवी श्रमाची गरज कमी करते आणि नफा काहीमोजक्या हातांत केंद्रित करते. अस्वस्थता आणि आर्थिक दरी वाढत आहे, तसेधोरणकर्ते व विश्लेषकांनी एकूण आकडेवारीमागीलवास्तव समजून घेतले पाहिजे. आपण बहुधा विशिष्टकाळात प्रवेश करत आहोत. त्याला ‘गेटेड रिसेशन''(मर्यादित मंदी) म्हणता येईल. ही स्थिती म्हणजे काहीसमाजघटक किंवा क्षेत्रे मंदीचा सामना करतात; तरश्रीमंत वर्ग अधिक श्रीमंत होत जातो. यामुळे एकूणआर्थिक आकडेवारी उत्तम दिसते. उदाहरणाच सांगायचे तर, भारतातीलनिम्न-मध्यमवर्गीय कुटुंबे—विशेषतः त्यांची मुलेनुकतीच कॉलेजमधून बाहेर पडली आहेत—ती अशा‘गेटेड रिसेशन''मध्ये अडकली आहेत. अमेरिकेतहीमिसिसिपी, न्यू मेक्सिको, लुईझियाना व ओक्लाहोमायांसारख्या कमी उत्पन्न असलेल्या राज्यांत हीच मंदीअनुभवायला मिळत आहे. हा मुद्दा केवळ एका पक्षावरकिंवा सरकारवर दोषारोप करण्याचा नाही. कारण याविषमतेची कारणे अत्यंत खोल व गुंतागुंतीची असतात.तरीही या समस्येकडे पाहण्याच्या दृष्टिकोनावरूनराजकीय नेत्यांना उत्तरदायी धरले पाहिजे. केवळकागदी आकडे दाखवून ही समस्या नाकारता येणारनाही. ही दरी मिटवण्यासाठी बहुआयामी धोरणांची गरजआहे. एआयचा वापर जसा वाढेल तशी विषमतेची दरीआणखी रुंदावेल. नोकऱ्या वाचवण्यासाठी एआयचा वापर रोखणे अधिकनुकसानकारक ठरेल. यामुळे आर्थिक संकट वाढेलआणि उत्पादकतेवरही वाईट परिणाम होईल. ‘गेटेडसमृद्धी'' आणि ‘गेटेड गरिबी'' यांच्यातील भिंतीपाडण्यासाठी अतिश्रीमंतांच्या मालमत्तेवर,वारसाहक्कावर व उत्पन्नावर जास्त कर लावणे हाअधिक प्रभावी मार्ग ठरू शकतो. अमेरिकेतून येणाऱ्या बातम्यांकडे लक्ष द्या. ‘ब्युरो ऑफलेबर स्टॅटिस्टिक्स''च्या ताज्या आकड्यांनुसार जुलैमध्येअमेरिकन अर्थव्यवस्थेतील 23 हजार नोकऱ्या कमीझाल्या, तरीही तेथील बेरोजगारीचा दर घटला. याविरोधाभासाचे कारण असे की, अमेरिकेत केवळसक्रियपणे नोकरी शोधणाऱ्या व्यक्तीलाच ‘बेरोजगार''मानले जाते. पण आज बाजारातील स्थिती इतकीनिराशाजनक आहे की, लोकांनी नोकरी शोधणेचसोडून दिले आहे. एका अंदाजानुसार, नोव्हेंबर 2025पासून आतापर्यंत 20 लाखांहून अधिक लोक अमेरिकनकार्यबलातून बाहेर पडले आहेत. ही आर्थिक दरी थक्क करणारी आहे. एकीकडेकामगारांचे नुकसान होत आहे तर दुसरीकडे उत्पन्नशेअर बाजार आणि कॉर्पोरेट नफ्यावर अवलंबून आहे.त्यांच्यासाठी तेजीचा काळ आहे. नोकऱ्या जाण्याच्यावाईट बातम्या येत असतानाही अमेरिकन शेअरबाजारात मात्र तेजी दिसून येत आहे. (@प्रोजेक्ट सिंडिकेट) ‘गेटेड रिसेशन'' म्हटल्या जाणाऱ्याकाळात आपण प्रवेश करत आहोत. अशास्थितीत काही घटक मंदीतून जातात, तरश्रीमंत अधिक श्रीमंत होत राहतात.त्यामुळे एकूण आर्थिक आकडे मात्रउत्तम दिसतात.
This post was originally published on this site.
हे पण वाचा-
शहर
- पुणे: बोर्ड तोडूनच दाखवा! लक्ष्मी रस्त्यावरील कारवाईवरून फत्तेचंद रांका आक्रमक; महापालिका अधिकाऱ्यांशी जोरदार बाचाबाची
- नागपूर: कायदा फक्त विरोधकांसाठीच का? महेश बालगींच्या शिक्षेवरून आणि जंगलतोडीवरून विजय वडेट्टीवारांचा सरकारला खडा सवाल
- नाशिक: लुटणाऱ्यांनाच तुम्ही निवडून देता, तुमचे रक्त का खवळत नाही; खड्डे, दूषित पाणी आणि वृक्षतोडीवरून सुजात आंबेडकरांचा संताप
- ठाणे: शहापुरात संतापजनक घटना: ओळखीच्या तरुणाचे ७ वर्षांच्या मुलीवर अत्याचार; पोटदुखीतून धक्कादायक प्रकार उघड
महाराष्ट्र
- कोल्हापूर: महिन्याला २६ कोटींहून अधिक उलाढालीची झेप! गोकुळच्या दूध दरवाढीच्या निर्णयावेळी चार अशासकीय सदस्य अनुपस्थित
- पुणे: बोर्ड तोडूनच दाखवा! लक्ष्मी रस्त्यावरील कारवाईवरून फत्तेचंद रांका आक्रमक; महापालिका अधिकाऱ्यांशी जोरदार बाचाबाची
- नागपूर: कायदा फक्त विरोधकांसाठीच का? महेश बालगींच्या शिक्षेवरून आणि जंगलतोडीवरून विजय वडेट्टीवारांचा सरकारला खडा सवाल
- महाराष्ट्र: लोकसहभागातून जलसंधारणाला वेग; चार गावांत वनराई बंधाऱ्यांची उभारणी
गुन्हा
- नाशिक: निवृत्त आरटीओ अधिकारी हेमंत हेमाडे यांची राहत्या घरात गोळी झाडून आत्महत्या
- जळगाव: गावी परतल्यानंतर अवघ्या दोन दिवसांत लग्नातील वादातून २१ वर्षीय तरुणाचा निर्घृण खून; १५ संशयित पोलिसांच्या ताब्यात
- रत्नागिरी: चिपळूणमध्ये खळबळ! रात्री घरातून बाहेर पडलेल्या सांगलीच्या तरुणाची दगडाने ठेचून हत्या, वालोपे परिसरात आढळला मृतदेह"
- गोंदिया: उदमांजर शिकारप्रकरणी सहा जण जेरबंद; गोंदिया वनविभागाची धडक कारवाई, कामठा परिसरातील घटना
राजकीय
- नवी दिल्ली: धावत्या कारमध्ये सीएनजीचा भीषण स्फोट; २ आमदारांसह ६ जण जखमी!
- पुणे: लग्नाचं आमिष दाखवून फसवणूक केल्याचा आरोप करत महिलेचा सर्वसाधारण सभेत आत्मदहनाचा प्रयत्न
- मुंबई: 'आंबा चोरला म्हणून फाशी नसते, नीट पेपरफुटीवर चंद्रकांत पाटलांचं वादग्रस्त वक्तव्य; मूल गमावलेल्या आईला लेकरू कुठल्या बाजारातून आणाल? काँग्रेस-मनसेचा संताप'
- नवी दिल्ली: पंतप्रधान मोदींचं सीजेपी आंदोलनावर मोठं भाष्य, 'युवकांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्यांना सोडणार नाही, कठोर कारवाईचा इशारा!'
इतर
- आजचे राशिभविष्य १७ नोव्हेंबर २०२६: सूर्य आणि मंगळ करणार राजयोग निर्माण, या राशींचे नशीब फळफळणार!
- आजचे राशिभविष्य १४ नोव्हेंबर २०२६: बुधादित्य योग आणि शनिकृपेमुळे या राशींचे नशीब उजळणार, जाणून घ्या काय सांगते तुमचे भविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १३ नोव्हेंबर २०२६: जाणून घ्या तुमचे आजचे ग्रहमान आणि भविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १२ नोव्हेंबर २०२६: गुरु बनवणार पॉवरफुल योगाचा संयोग, या राशींच्या हातात खेळणार पैसा!
मनोरंजन
- 'ईथा' चित्रपटावरून नवा वाद; विठाबाई नारायणगावकर यांच्या कुटुंबीयांचा तीव्र आक्षेप
- ओटीटीवर दाखल झाला 'खालिद के शिवाजी'; छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या विचारांचा अनोखा प्रवास आता घरबसल्या अनुभवता येणार!
- मनोरंजन: दिलजीत चा चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात,काय आहे कारण ?
- मराठी हॉरर -कॉमेडी चित्रपट 'भूतम भयम्'!! अभिनेत्री छाया कदम यांचा भीतिदायक लूक समोर
देश विदेश
- नवी दिल्ली: युधिष्ठिर सेतूवर भरधाव एसयूव्हीची ऑटोला धडक; पळण्याच्या नादात सहा जणांना चिरडले, दोघांचा मृत्यू
- नवी दिल्ली: ५० वर्षांहून जुनी इमारत कोसळल्याने चिमुकल्यासह दोघांचा मृत्यू; मी १० वर्षांपूर्वीच घर सोडण्याचा सल्ला दिला होता, म्हणत मामाला अनावर झाले अश्रू!
- गोवा: लोकशाहीच्या रक्षणासाठी भाजपने पणजीत काढली 'लोकशाही बचाव' पदयात्रा!
- उत्तर प्रदेश: लग्नापूर्वीच तिरंग्यात परतला अलीगढ़चा शिपाई; नायक करन चौधरी यांच्या अंगावर काटा आणणारी बलिदान गाथा


























Subscribe to my channel




