इराण युद्ध अनेक कारणांसाठी लक्षात ठेवले जाऊशकते. परंतु त्याचा एक परिणाम असा आहे, ज्याकडेमुळीच दुर्लक्ष करता येणार नाही. आधुनिक इतिहासाततेलाच्या पुरवठ्यात प्रथमच एवढा मोठा अडथळानिर्माण झाला आहे. यामुळे तेलाची जागतिक मागणीकमी करण्याच्या प्रक्रियेला मोठी गती मिळाली आहे. चारमहिन्यांपूर्वी होर्मुझची सामुद्रधुनी पूर्णपणे बंद झाल्यामुळेजागतिक ऊर्जा संकट निर्माण झाले होते. तेलाच्या किमतीझपाट्याने वाढल्या आणि व्यापार विस्कळीत झाला.सरकारे ग्राहकांना महागाईपासून वाचवण्यासाठी सक्रियझाली आणि व्यवसायांनाही स्वतःमध्ये बदल करावेलागले. पण यादरम्यान आणखी एक नवा प्रवाह समोरआला आहे. देशांनी कमी तेलात गुजराण करण्यासाठी स्वतःला बदलवण्यास सुरुवात केली आहे. ऊर्जा क्षेत्राला आपल्या एका अत्यंत महत्त्वाच्या गृहीतकावर पुन्हा विचार करणे भाग पडले आहे. ते गृहीतक म्हणजे, तेलाची जागतिक मागणी सातत्याने वाढतच राहील. युद्धापूर्वी, आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा संस्थेने (आयईए) एक अंदाज वर्तवला होता. त्यानुसार, 2024 ते 2030 दरम्यान तेलाची मागणी दररोज 25 लाख बॅरलने वाढणार होती. तसेच या दशकाच्या अखेरीस ती दररोज सुमारे 10 कोटी55 लाख बॅरलच्या पातळीवर पोहोचून स्थिर होणार होती.तेव्हा चर्चा यावर नव्हती की मागणी वाढत राहील कीनाही, तर ती वाढ किती वेगाने मंदावेल यावर होती. आता‘आयईए’चा अंदाज आहे की, 2026 मध्ये तेलाचीजागतिक मागणी युद्धापूर्वीच्या अंदाजापेक्षा दररोज सुमारे13 लाख बॅरलने कमी असेल. या घसरणीचे काही कारणकमकुवत आर्थिक परिस्थिती आणि वाढलेल्या किमती हेआहे, तर उर्वरित कारण म्हणजे लोकांनी परिस्थितीशीजुळवून घेणे हे होय. मर्यादित पुरवठा आणिअनिश्चिततेचा सामना करत सरकार आणि उद्योगांनीतेलावरील आपले अवलंबित्व कमी करण्याचे प्रयत्नअधिक वेगवान केले आहेत. बाजारानेही या परिस्थितीलातशीच प्रतिक्रिया दिली आहे. हल्ल्यांच्या बातम्यांमुळेतेलाच्या किमती वाढल्या आणि राजनैतिक चर्चेच्याबातम्यांमुळे त्या घसरल्या. जरी किमती युद्धादरम्यानच्यासर्वोच्च पातळीवरून खाली आल्या असल्या तरी त्याअजूनही युद्धापूर्वीच्या पातळीपेक्षा जास्तच आहेत.युद्धापूर्वी दररोज सुमारे 125 ते 140 जहाजे होर्मुझमधूनजात असत. हा जलमार्ग अत्यंत विश्वासार्ह मानला जातहोता. तिथे दीर्घकाळ कोणताही अडथळा येईल, अशीशक्यता खूपच कमी वाटत होती. परंतु होर्मुझ बंदझाल्यामुळे सरकार आणि कंपन्यांना ऊर्जा सुरक्षेशीसंबंधित त्यांच्या विचारांवर पुन्हा विचार करणे भाग पडलेआहे. आता जरी वाहतूक पुन्हा सुरू झाली आणिहोर्मुझमधील समुद्री सुरुंग हटवले गेले, तरी गेल्या चारमहिन्यांचा अनुभव बदलता येणार नाही. युद्धापूर्वी चीन दररोज सुमारे 1 कोटी 10 लाख बॅरलतेलाची आयात करत होता. त्यानंतर त्याने आपल्यासाठ्यांचा वापर केला, रिफायनरीच्या कामात बदल केलेआणि काही पेट्रोकेमिकल कच्च्या मालासाठी कोळशाचापर्याय स्वीकारला. यातून चीनने आयातीत मोठी कपातकेली आहे. अनेक विश्लेषकांच्या मते, चीनची आयातकमी करण्याची ही क्षमताच एक मुख्य कारण ठरली,ज्यामुळे तेलाच्या किमती अपेक्षेइतक्या वाढल्या नाहीत. हे लक्षात ठेवले पाहिजे की, गेल्या एका दशकाततेलाची जागतिक मागणी वाढण्यामागे चीन हेच सर्वातमोठे कारण राहिले आहे. 2015 ते 2024 दरम्यान चीनचीतेलाची मागणी दररोज सुमारे 60 लाख बॅरलने वाढली. हीवाढ जागतिक मागणीतील वाढीच्या सुमारे 60% होती.आता केवळ चीनच असे करत नाहीये. आशिया आणिजगाच्या इतर भागांतील सरकारांनीही वेगाने अशी पावलेउचलली आहेत. आठवड्यातून केवळ चार दिवस काम,घरून काम करण्याची धोरणे, एअर कंडिशनिंगवरनिर्बंध, उद्योगांसाठी इंधनाचे रेशनिंग, आपत्कालीनसबसिडी, करांमध्ये कपात आणि शेतीसाठी थेट मदत –हे सर्व आता सरकारी धोरणांचे महत्त्वाचे भाग बनलेआहेत. (@प्रोजेक्ट सिंडिकेट) जगातील बहुतांश देशांनी कमी तेलासहजगण्यासाठी स्वतःला जुळवून घेण्याससुरुवात केली आहे. ऊर्जा क्षेत्रालाआपल्या एका गृहीतकावर पुन्हा विचारकरणे भाग पडले आहे. ते गृहीतक म्हणजेतेलाची मागणी सातत्याने वाढतच राहील.
This post was originally published on this site.
हे पण वाचा-
शहर
- पुणे: आदिवासी विद्यार्थ्यांच्या डीबीटी प्रक्रियेत मोठे सुधारणा निर्णय; आश्रमशाळांमधील विद्यार्थ्यांना अर्ज करताना आता अनावश्यक कागदपत्रांपासून सुटका
- पुणे: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांचा दोन दिवसांचा पुणे दौरा; विविध प्रकल्पांचे उद्घाटन, सहकार क्षेत्राचे भूमिपूजन आणि दिवंगत अजित पवार यांच्या पुतळ्याचे होणार अनावरण
- नागपुर: सडक्या सुपारीचा महाघोटाळा! शहराच्या सीमेवर उभारली हजारो क्विंटलची गोदामं अन् भट्ट्या; रासायनिक प्रक्रियेद्वारे घातक सुपारीची होतेय तस्करी
- नाशिक: लालपरीतून आता थेट अयोध्येचे दर्शन! नाशिकमधूनही राम मंदिराच्या तीर्थयात्रेचे नियोजन; एसटी महामंडळाकडून विशेष सोय उपलब्ध
महाराष्ट्र
- मुंबई: गोरेगावमधील संतापजनक घटना: घरखर्चावरून झालेल्या वादातून दारूच्या नशेत असलेल्या मुलाकडून वृद्ध आईची हत्या; बांगुरनगर पोलिसांनी आवळल्या मुसक्या
- पुणे: आदिवासी विद्यार्थ्यांच्या डीबीटी प्रक्रियेत मोठे सुधारणा निर्णय; आश्रमशाळांमधील विद्यार्थ्यांना अर्ज करताना आता अनावश्यक कागदपत्रांपासून सुटका
- पुणे: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांचा दोन दिवसांचा पुणे दौरा; विविध प्रकल्पांचे उद्घाटन, सहकार क्षेत्राचे भूमिपूजन आणि दिवंगत अजित पवार यांच्या पुतळ्याचे होणार अनावरण
- नागपुर: सडक्या सुपारीचा महाघोटाळा! शहराच्या सीमेवर उभारली हजारो क्विंटलची गोदामं अन् भट्ट्या; रासायनिक प्रक्रियेद्वारे घातक सुपारीची होतेय तस्करी
गुन्हा
- धाराशिव: मोबाईलसाठी पैसे दिले नाही म्हणून जन्मदात्या वडिलांची झोपेतच हत्या; पोटच्या मुलाच्या कृत्याने धाराशिव हादरले!
- पुणे: भाऊबीजेच्या दिवशीच नात्याला काळीमा! दिवाळीचा फराळ घेऊन आलेल्या बहिणींना भावाची बेदम मारहाण; बेसबॉल स्टिकने डोक्यावर केले वार
- मुंबई: पोलिसांची धडक कारवाई! कांदिवलीतील कुख्यात 'टिपू टोळी'वर मोक्का अंतर्गत कठोर कारवाई, १७ गुन्हे दाखल असलेले मुख्य म्होरक्यासह तिघे जण जेरबंद
- नांदेड: फॉर्च्युनर कारला झालेल्या किरकोळ खमकीवरून टोकाचे पाऊल; दुचाकीची चावी काढून मारहाण व भरपाईचा तगादा लावल्याने हदगावच्या तरुणाने संपवले जीवन!
राजकीय
- नवी दिल्ली: धावत्या कारमध्ये सीएनजीचा भीषण स्फोट; २ आमदारांसह ६ जण जखमी!
- पुणे: लग्नाचं आमिष दाखवून फसवणूक केल्याचा आरोप करत महिलेचा सर्वसाधारण सभेत आत्मदहनाचा प्रयत्न
- मुंबई: 'आंबा चोरला म्हणून फाशी नसते, नीट पेपरफुटीवर चंद्रकांत पाटलांचं वादग्रस्त वक्तव्य; मूल गमावलेल्या आईला लेकरू कुठल्या बाजारातून आणाल? काँग्रेस-मनसेचा संताप'
- नवी दिल्ली: पंतप्रधान मोदींचं सीजेपी आंदोलनावर मोठं भाष्य, 'युवकांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्यांना सोडणार नाही, कठोर कारवाईचा इशारा!'
इतर
- आजचे राशिभविष्य १३ नोव्हेंबर २०२६: जाणून घ्या तुमचे आजचे ग्रहमान आणि भविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १२ नोव्हेंबर २०२६: गुरु बनवणार पॉवरफुल योगाचा संयोग, या राशींच्या हातात खेळणार पैसा!
- आजचे राशिभविष्य ३१ ऑक्टोबर २०२६ : त्रिग्रह योगाचा तिप्पट लाभ, जाणून घ्या कशी असेल तुमची रास!
- लक्ष्मी-नारायण योगाचे भविष्य: २८ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मेष, सिंह आणि वृश्चिक राशीच्या लोकांची कामात प्रगती, जाणून घ्या तुमचे राशीभविष्य
मनोरंजन
- 'ईथा' चित्रपटावरून नवा वाद; विठाबाई नारायणगावकर यांच्या कुटुंबीयांचा तीव्र आक्षेप
- ओटीटीवर दाखल झाला 'खालिद के शिवाजी'; छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या विचारांचा अनोखा प्रवास आता घरबसल्या अनुभवता येणार!
- मनोरंजन: दिलजीत चा चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात,काय आहे कारण ?
- मराठी हॉरर -कॉमेडी चित्रपट 'भूतम भयम्'!! अभिनेत्री छाया कदम यांचा भीतिदायक लूक समोर
देश विदेश
- नवी दिल्ली: सोनिया गांधींच्या आत्मचरित्रावर काँग्रेस नेत्या प्रियंका गांधींची पहिलीच प्रतिक्रिया; म्हणाल्या, हे पुस्तक म्हणजे अत्यंत मनापासून आणि प्रामाणिकपणे...
- नवी दिल्ली: अरविंद केजरीवाल आणि त्यांच्या मुलीला जीवे मारण्याची धमकी; लॉरेंस बिश्नोई गँगच्या नावाने मागितले ७ कोटी रुपये!
- भोपाल: दारू पिण्यावरून झालेल्या वादानंतर तरुण चढला पाण्याच्या टाकीवर, भावांसमोरच खाली उडी मारत संपवले जीवन
- गोवा: नागरिकांची अनेक वर्षांची मागणी पूर्ण! शिरगाव-पणजी कदंब बससेवा प्रथमच सुरू, प्रवाशांमध्ये आनंदाचे वातावरण!


























Subscribe to my channel




