Defence Budget 2026: देशाच्या सुरक्षेला सर्वोच्च प्राधान्य देत 2026-27 च्या केंद्रीय अर्थसंकल्पात अर्थमंत्री सीतारामन यांनी एक लाख कोटी रुपयांपेक्षा जास्त रकमेची विक्रमी तरतूद केली आहे. भारताच्या वाढत्या सुरक्षा आव्हानांच्या पार्श्वभूमीवर संरक्षण क्षेत्रासाठी राखीव ठेवलेला यंदाचा बजेट एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या नेतृत्वाखालील केंद्र सरकारने रविवारी 2026-27 या आर्थिक वर्षासाठी संरक्षण खर्चापोटी 7,84,678 कोटी रुपये राखून ठेवले आहेत, तर गेल्या वर्षी यासाठी 6,81,210 कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली होती.
राष्ट्रीय सुरक्षा, लष्करी आधुनिकीकरण आणि स्वावलंबी भारताचे ध्येय बळकट करण्यासाठी ही वाढ करण्यात आली असून शेजारील देशांसोबतचा तणाव, सीमा परिस्थिती आणि ‘ऑपरेशन सिंदूर’ यासारख्या अलीकडील लष्करी कारवायांमुळे मजबूत आणि आधुनिक सशस्त्र दलांची गरज आणखी अधोरेखित झाली आहे.
|
|
यंदाचे बजेट विशेषतः भांडवली खर्च, म्हणजेच नवीन शस्त्रे, उपकरणे आणि प्लॅटफॉर्म खरेदीला हायलाइट करते. ड्रोन, लढाऊ विमाने, आधुनिक तोफखाना, नौदल जहाजे आणि सीमावर्ती भागात पायाभूत सुविधांच्या विकासात अधिक गुंतवणूक करण्याचा सरकारचा मानस असून याव्यतिरिक्त भारतीय कंपन्यांकडून 75% पेक्षा जास्त संरक्षण खरेदी वस्तूंचे स्रोत तयार करण्याचे धोरण अवलंबले जात आहे, ज्यामुळे देशांतर्गत संरक्षण उद्योग मजबूत होईल आणि आयातीवरील अवलंबित्व कमी होईल.
दरवर्षी संरक्षण बजेटचा मोठा भाग लष्करी पेन्शन, पगार आणि ऑपरेशनल खर्चासाठी जातो. सैनिकांच्या सुविधा आणि कल्याणात कोणतीही तडजोड केली जाणार नाही असे सरकारचे म्हणणे आहे. येत्या काळात संरक्षण खर्च जीडीपीच्या अंदाजे 2.5% पर्यंत वाढवण्याचा सरकारचा मानस आहे, जो सध्या सुमारे 1.9% आहे.
यंदाच्या अर्थसंकल्पातील तरतुदींमुळे भारताची लष्करी ताकद वाढेल आणि भविष्यातील आव्हानांसाठी तयारी होईल, असा संरक्षण सूत्रांचा भरवसा आहे. पण सुधारित अंदाजांसह विविध सैन्यांसाठी (जमीन, समुद्र आणि हवाई) अंतिम खर्च आणि प्रत्यक्ष वाटपाचे चित्र स्पष्ट होईल. 2026-27 च्या संरक्षण बजेटवरून असे दिसून येते की सरकार राष्ट्रीय सुरक्षा, स्वावलंबी संरक्षण उत्पादन आणि लष्करी तयारीबद्दल गंभीर आहे.
यावेळी सरकारने संरक्षण क्षेत्रासाठी पूर्वीपेक्षा अधिक मजबूत तयारी दर्शविली असताना एकूण संरक्षण बजेट अंदाजे 7.8 लाख कोटी पर्यंत वाढवण्यात आले आहे, जे मागील वर्षाच्या तुलनेत अंदाजे 1415 टक्के जास्त आहे. लष्करी आधुनिकीकरणावर विशेष लक्ष केंद्रित करून भांडवली बजेटमध्ये लक्षणीय वाढ करण्यात आली जे अंदाजे 1.80 लाख कोटींवरून 2.19 लाख कोटींपर्यंत वाढवले आहे. हा पैसा आधुनिक शस्त्रे, अत्याधुनिक उपकरणे, नवीन तंत्रज्ञान खरेदी करण्यासाठी आणि भविष्यातील युद्ध गरजा पूर्ण करण्यासाठी वापरली जाईल.
लढाऊ विमानांपासून ते ड्रोन तंत्रज्ञानापर्यंत अर्थसंकल्पातील वाढीव तरतुदीअल एक प्रमुख उद्देश स्वावलंबी भारताला बळकटी देण्याचा आहे. सरकार स्वदेशी संरक्षण उत्पादनाला प्रोत्साहन, देशांतर्गत कंपन्यांना संधी आणि संरक्षण निर्यातीला नवीन उंचीवर नेण्यावर लक्ष केंद्रित करत आहे. वाढत्या जागतिक अस्थिरतेच्या काळात ही वाढ झाली आहे. रशिया-युक्रेन युद्ध, मध्य पूर्वेतील तणाव, चीनची आक्रमक रणनीती आणि पाकिस्तानसोबतच्या सीमा वादामुळे सुरक्षा चिंता वाढल्या आहेत परिणामी भारताने ड्रोन तंत्रज्ञान, क्षेपणास्त्र प्रणाली, आधुनिक लढाऊ विमाने आणि सायबर सुरक्षेत गुंतवणूक करणे अत्यंत महत्त्वाचे बनले आहे.
सरकारकडे सध्या अनेक प्रमुख संरक्षण कार्यक्रम अंतिम टप्प्यात आहेत किंवा अंमलात आणण्याच्या मार्गावर आहेत. अशा स्थितीत, नव्या अर्थसंकल्पातील तरतुदी या योजनांना गती देतील आणि सशस्त्र दलांच्या क्षमतांमध्ये लक्षणीय वाढ करेल. सागरी सुरक्षा मजबूत करण्यासाठी, नौदल आपल्या ताफ्यात अतिरिक्त अत्याधुनिक लढाऊ विमाने जोडण्याची तयारी करत आहे. विमानवाहू जहाजांमधून चालवण्यास सक्षम असलेल्या नवीन लढाऊ विमानांसाठी करार सुरू आहे, ज्यामुळे भारताची सागरी क्षमता आणखी वाढेल. पाण्याखालील क्षमता वाढवण्यासाठी नवीन पिढीच्या स्टेल्थ पाणबुड्यांमध्ये महत्त्वपूर्ण गुंतवणूक केली जात असून आधुनिक तंत्रज्ञानाने सुसज्ज, या पाणबुड्या पृष्ठभागावर न येता लांब अंतर चालवू शकतील, ज्यामुळे शत्रूवर लक्ष ठेवणे आणि रोखणे सोपे होईल.
आधुनिक युद्धाच्या गरजा लक्षात घेता ड्रोन आणि मानवरहित प्रणालींवर लक्षणीय भर दिला जात आहे. उच्च-उंचीचे ड्रोन, स्वदेशी यूएव्ही आणि ड्रोन प्रति-उपक्रमांना प्राधान्य दिले जात आहे, कारण ते अलिकडच्या संघर्षांमध्ये निर्णायक सिद्ध झाले आहेत. याशिवाय स्वदेशी लढाऊ विमाने, हल्ला हेलिकॉप्टर, क्षेपणास्त्र प्रणाली, हवाई संरक्षण प्रणाली आणि प्रगत रडारशी संबंधित असंख्य प्रकल्प देखील प्रगतीपथावर आहेत. या सर्व कार्यक्रमांमध्ये देशांतर्गत संरक्षण कंपन्यांचा सहभाग वाढवला जात आहे, ज्यामुळे केवळ लष्करच बळकट होणार नाही तर देशाच्या संरक्षण उद्योगाला नवीन उंचीवर नेईल.
शहर
- मुंबई: पोलिसांची धडक कारवाई! कांदिवलीतील कुख्यात 'टिपू टोळी'वर मोक्का अंतर्गत कठोर कारवाई, १७ गुन्हे दाखल असलेले मुख्य म्होरक्यासह तिघे जण जेरबंद
- नागपूर: भाऊबीजेच्या पूर्वसंध्येला नागपुरात काळाचा घाला! हिवरा बाजारची मंडई पाहून परतताना झालेल्या दोन भीषण अपघातांत तिघांचा मृत्यू
- मुंबई: प्रशासनाची बंदी झुगारून मुंबईच्या आकाशात रॉकेटची आतषबाजी; एकाच दिवसांत फटाक्यांमुळे तब्बल १३७ दुर्घटनांची नोंद!
- पुणे: दिवसाआड पाणी, मग कालव्यातून पाणी कुणासाठी? मनसेचे कालव्यात 'प्रतीकात्मक पोहण्याची स्पर्धा' घेत अनोखे व आक्रमक आंदोलन!
महाराष्ट्र
- पुणे: आदिवासी बांधवांसाठी दिलासादायक निर्णय! घरकुलांसाठी ८६३ भूमिहीनांना मिळाली जागा, १४ हजारांवर जणांना आधारकार्डचे वितरण; जनजातीय गौरव सेवा सप्ताहानिमित्त विशेष उपक्रम
- मुंबई: पोलिसांची धडक कारवाई! कांदिवलीतील कुख्यात 'टिपू टोळी'वर मोक्का अंतर्गत कठोर कारवाई, १७ गुन्हे दाखल असलेले मुख्य म्होरक्यासह तिघे जण जेरबंद
- नागपूर: भाऊबीजेच्या पूर्वसंध्येला नागपुरात काळाचा घाला! हिवरा बाजारची मंडई पाहून परतताना झालेल्या दोन भीषण अपघातांत तिघांचा मृत्यू
- मुंबई: प्रशासनाची बंदी झुगारून मुंबईच्या आकाशात रॉकेटची आतषबाजी; एकाच दिवसांत फटाक्यांमुळे तब्बल १३७ दुर्घटनांची नोंद!
गुन्हा
- नांदेड: फॉर्च्युनर कारला झालेल्या किरकोळ खमकीवरून टोकाचे पाऊल; दुचाकीची चावी काढून मारहाण व भरपाईचा तगादा लावल्याने हदगावच्या तरुणाने संपवले जीवन!
- पुणे: हुंड्याच्या त्रासाला कंटाळून उच्चशिक्षित पायल झांबरेची आत्महत्या; संतप्त माहेरच्यांनी 'झांबरे पॅलेस' फोडले, पतीला अटक
- छत्रपती संभाजीनगर: एसबीआय बँकेत भामट्याची हातचलाखी; 'पैसे मोजून देतो' म्हणत वृद्धेचे २९,००० रुपये लांबवले
- मुंबई: ६६ लाखांचा हायड्रो गांजा जप्त: साताऱ्यातील दोघा जणांना बेड्या, अंधेरीतील कारवाईने खळबळ
राजकीय
- नवी दिल्ली: धावत्या कारमध्ये सीएनजीचा भीषण स्फोट; २ आमदारांसह ६ जण जखमी!
- पुणे: लग्नाचं आमिष दाखवून फसवणूक केल्याचा आरोप करत महिलेचा सर्वसाधारण सभेत आत्मदहनाचा प्रयत्न
- मुंबई: 'आंबा चोरला म्हणून फाशी नसते, नीट पेपरफुटीवर चंद्रकांत पाटलांचं वादग्रस्त वक्तव्य; मूल गमावलेल्या आईला लेकरू कुठल्या बाजारातून आणाल? काँग्रेस-मनसेचा संताप'
- नवी दिल्ली: पंतप्रधान मोदींचं सीजेपी आंदोलनावर मोठं भाष्य, 'युवकांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्यांना सोडणार नाही, कठोर कारवाईचा इशारा!'
इतर
- आजचे राशिभविष्य ३१ ऑक्टोबर २०२६ : त्रिग्रह योगाचा तिप्पट लाभ, जाणून घ्या कशी असेल तुमची रास!
- लक्ष्मी-नारायण योगाचे भविष्य: २८ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मेष, सिंह आणि वृश्चिक राशीच्या लोकांची कामात प्रगती, जाणून घ्या तुमचे राशीभविष्य
- २४ ऑक्टोबर २०२६ चे सविस्तर दैनिक राशिभविष्य: शनिदेवांची कृपा आणि नवीन संधी
- आजचे राशिभविष्य (१६ ऑक्टोबर २०२६): लक्ष्मी नारायण योगाचा या राशींना लाभ, शुक्र देणार पैसा व सुख-समृद्धी; पाहा तुमचे राशिभविष्य!
मनोरंजन
- 'ईथा' चित्रपटावरून नवा वाद; विठाबाई नारायणगावकर यांच्या कुटुंबीयांचा तीव्र आक्षेप
- ओटीटीवर दाखल झाला 'खालिद के शिवाजी'; छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या विचारांचा अनोखा प्रवास आता घरबसल्या अनुभवता येणार!
- मनोरंजन: दिलजीत चा चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात,काय आहे कारण ?
- मराठी हॉरर -कॉमेडी चित्रपट 'भूतम भयम्'!! अभिनेत्री छाया कदम यांचा भीतिदायक लूक समोर
Subscribe to my channelदेश विदेश
- नवी दिल्ली: अरविंद केजरीवाल आणि त्यांच्या मुलीला जीवे मारण्याची धमकी; लॉरेंस बिश्नोई गँगच्या नावाने मागितले ७ कोटी रुपये!
- भोपाल: दारू पिण्यावरून झालेल्या वादानंतर तरुण चढला पाण्याच्या टाकीवर, भावांसमोरच खाली उडी मारत संपवले जीवन
- गोवा: नागरिकांची अनेक वर्षांची मागणी पूर्ण! शिरगाव-पणजी कदंब बससेवा प्रथमच सुरू, प्रवाशांमध्ये आनंदाचे वातावरण!
- उत्तर प्रदेश: भाऊबीजेच्या आनंदावर विरघळली दिवाळी; हरदोईतील गंगा एक्सप्रेसवेवर भीषण अपघातात पती-पत्नीसह दोन चिमुरड्यांचा मृत्यू, हसताखेळता परिवार उद्ध्वस्त!
1 thought on “Defence Budget 2026 : अर्थसंकल्पाचा ‘पॉवर डोस’! ऑपरेशन सिंदूरनंतर भारताचं मोठं पाऊल; ‘फ्युचर फोर्स’साठी ७.८४ लाख कोटींचा ॲक्शन प्लॅन”