पुणे: रोबोटिक गुडघा शस्त्रक्रिया: वेदनामुक्त हालचालींसाठी पुण्याच्या ज्येष्ठ नागरिकांमध्ये नवी आशा

पुणे: गुडघेदुखी, संधिवात आणि हालचालींमधील अडचणींनी त्रस्त असलेल्या ज्येष्ठ नागरिकांसाठी रोबोटिक-सहाय्यित गुडघा प्रत्यारोपण शस्त्रक्रिया आशेचा नवा किरण ठरत आहे. अमेरिकन अकॅडमी ऑफ ऑर्थोपेडिक सर्जन्सच्या 2026 च्या वार्षिक बैठकीत सादर करण्यात आलेल्या अभ्यासानुसार, रोबोटिक तंत्रज्ञानाच्या मदतीने करण्यात आलेल्या गुडघा प्रत्यारोपणामुळे रुग्णांचे जीवनमान सुधारते आणि त्यांचे समाधानही वाढते.

डॉ. डेव्हिड सी. आयर्स यांच्या नेतृत्वाखाली करण्यात आलेल्या या अभ्यासात 1,100 हून अधिक रुग्णांचा समावेश होता. विशेषतः 75 वर्षांखालील रुग्णांमध्ये रोबोटिक-सहाय्यित शस्त्रक्रियेनंतर अधिक समाधान आणि चांगले परिणाम दिसून आले.

वाढती वृद्ध लोकसंख्या, वाढती गुडघेदुखी

महाराष्ट्रातील वृद्धांची लोकसंख्या 2026 मध्ये 13.1 टक्क्यांपर्यंत आणि 2036 पर्यंत 17.1 टक्क्यांपर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे. वाढते वय, लठ्ठपणा, मधुमेह, बैठे जीवनमान आणि उपचारांना होणारा विलंब यामुळे गुडघ्यांच्या गंभीर आजारांनी त्रस्त रुग्णांची संख्या वाढत आहे.

तज्ज्ञांच्या मते, गुडघेदुखी ही केवळ वेदनेची समस्या नसून ती व्यक्तीचे स्वातंत्र्य, आत्मविश्वास आणि सामाजिक आयुष्य यांवरही परिणाम करते. अनेक ज्येष्ठ नागरिक बाहेर जाणे टाळतात, कुटुंबीयांवर अवलंबून राहतात आणि पडण्याच्या भीतीमुळे सक्रिय जीवनशैलीपासून दूर जातात.

रोबोटिक गुडघा प्रत्यारोपण कसे मदत करते?

रोबोटिक-सहाय्यित गुडघा प्रत्यारोपणामध्ये रोबोट स्वतः शस्त्रक्रिया करत नाही. सर्जनच्या पूर्ण नियंत्रणाखाली रोबोटिक प्रणाली रुग्णाच्या गुडघ्याच्या रचनेनुसार अचूक मार्गदर्शन करते. यामुळे हाडांची तयारी, इम्प्लांट बसवणे आणि संरेखन अधिक अचूकपणे करता येते.

पुण्यातील इनामदार मल्टिस्पेशालिटी हॉस्पिटलमध्ये Johnson & Johnson VELYS Robotic-Assisted Solution चा वापर करून रुग्णानुसार वैयक्तिकृत आणि अधिक नियोजित शस्त्रक्रिया केली जात आहे.

 

तज्ज्ञ काय सांगतात?

इनामदार मल्टिस्पेशालिटी हॉस्पिटलचे कन्सल्टंट ऑर्थोपेडिक आणि जॉइंट रिप्लेसमेंट सर्जन डॉ. मुर्तझा अदीब म्हणाले की, गुडघा प्रत्यारोपण हे केवळ वेदना कमी करण्यासाठी नसून ज्येष्ठांना पुन्हा आत्मविश्वासाने चालता यावे, पायऱ्या चढता याव्यात आणि दैनंदिन जीवन स्वतंत्रपणे जगता यावे यासाठी महत्त्वाचे आहे.

त्यांच्या मते, VELYS प्रणालीमुळे शस्त्रक्रियेदरम्यान रुग्णाच्या गुडघ्याचा अभ्यास करून आवश्यक ते बदल करता येतात. त्यामुळे इम्प्लांट अधिक अचूकपणे बसवता येतो आणि उपचार अधिक वैयक्तिकृत होतात.

प्रत्येक रुग्णाला शस्त्रक्रियेची गरज नसते

डॉक्टरांच्या मते, सुरुवातीच्या टप्प्यातील संधिवातावर वजन नियंत्रण, फिजिओथेरपी, व्यायाम, औषधोपचार आणि जीवनशैलीतील बदलांद्वारे उपचार करता येतात. मात्र, वेदना आणि हालचालींवरील मर्यादा वाढल्यास गुडघा प्रत्यारोपणाचा विचार केला जातो.

रोबोटिक शस्त्रक्रियेनंतर अनेक रुग्णांना लवकर चालणे, कमी कालावधीचा रुग्णालयीन मुक्काम आणि जलद पुनर्वसनाचा फायदा मिळू शकतो.

वेळेत उपचार घ्या

तज्ज्ञांचे स्पष्ट मत आहे की, गुडघेदुखीकडे दुर्लक्ष करू नये. वेळेवर डॉक्टरांचा सल्ला घेतल्यास रुग्णांना योग्य उपचारपद्धती निवडणे सोपे जाते. पुण्यात आता रोबोटिक-सहाय्यित गुडघा प्रत्यारोपणाची सुविधा उपलब्ध असल्याने ज्येष्ठ नागरिकांसाठी प्रगत आणि आधुनिक उपचार अधिक सुलभ होत आहेत.