पीपलकोटी बोगदा दुर्घटना: चमोलीत दरड कोसळून ७ मजुरांचा मृत्यू, मुख्यमंत्र्यांकडून उच्चस्तरीय चौकशी व बचावकार्यास तीव्र वेग

उत्तराखंडमधील चमोली जिल्ह्यातून एक अत्यंत दुर्दैवी आणि हादरवून टाकणारी घटना समोर आली आहे. जिल्ह्यातील पीपलकोटी परिसरामध्ये सुरू असलेल्या 'विष्णुगाड-पीपलकोटी जलविद्युत प्रकल्पाच्या' (THDC) बांधकामाधीन बोगद्यामध्ये अचानक प्रचंड दरड कोसळल्यामुळे आणि मोठ्या प्रमाणावर पाणी तसेच गाळ शिरल्याने एक भीषण दुर्घटना घडली आहे. या दुर्दैवी अपघातात आतापर्यंत ७ मजुरांचा मृत्यू झाल्याची पुष्टी प्रशासनाकडून करण्यात आली आहे, तर काही मजूर अद्यापही बेपत्ता असल्याने त्यांच्या शोधार्थ युद्धपातळीवर बचावकार्य सुरू आहे.

घटनेची पार्श्वभूमी आणि बोगद्यातील थरार:

• पावसाळा आणि भूस्खलनाचा धोका: उत्तराखंडमध्ये डोंगराळ भागात सतत सुरू असलेल्या पावसामुळे आणि भौगोलिक अस्थिरतेमुळे अनेक ठिकाणी दरडी कोसळण्याच्या घटना घडत असतात. पीपलकोटी येथील या महत्त्वाकांक्षी जलविद्युत प्रकल्पाच्या बोगद्यात काम सुरू असताना अचानक छताचा भाग खचला आणि मोठ्या प्रमाणावर माती, खडक तसेच पाण्याचा लोंढा थेट बोगद्यात शिरला.

• मजुरांना सावरण्याची संधी मिळाली नाही: घटनेच्या वेळी बोगदा प्रकल्पावर अनेक कामगार व मजूर आपले दैनंदिन काम करत होते. अचानक पाण्याचा आणि मलब्याचा प्रचंड लोंढा आल्यामुळे मजुरांना बाहेर पडण्याची कोणतीही संधी मिळाली नाही. अनेक कामगार या चिखलात आणि मलब्याखाली गाडले गेले.

युद्धपातळीवर बचावकार्य (Rescue Operation) आणि प्रशासकीय यंत्रणा:

• संयुक्त पथकांकडून शोधमोहीम: दुर्घटनेची माहिती मिळताच राज्य आपत्ती प्रतिसाद दल (SDRF), राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद दल (NDRF), भारतीय लष्कर, ITBP आणि स्थानिक जिल्हा प्रशासनाने तातडीने घटनास्थळी धाव घेतली. बोगद्याच्या आत प्रचंड प्रमाणात पाणी आणि गाळ साचल्यामुळे बचावकार्यात मोठे अडथळे निर्माण झाले.

• आधुनिक उपकरणांचा वापर: बोगद्यातील पाणी बाहेर उपसण्यासाठी मोठे हाय-पावर पंप लावण्यात आले आहेत. बेपत्ता असलेल्या मजुरांचा शोध घेण्यासाठी श्वान पथक आणि अत्याधुनिक यंत्रसामग्रीचा वापर केला जात आहे. जखमी मजुरांना तातडीने नजीकच्या रुग्णालयात उपचारासाठी दाखल करण्यात आले असून त्यांच्यावर वैद्यकीय उपचार सुरू आहेत.

मुख्यमंत्री पुष्कर सिंह धामी यांची उच्चस्तरीय बैठक व पाहणी:

• घटनास्थळाचा दौरा: या भीषण दुर्घटनेची गंभीर दखल घेत उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री पुष्कर सिंह धामी यांनी तातडीने उच्चस्तरीय बैठक बोलावली आणि प्रत्यक्ष दुर्घटनास्थळी भेट देऊन बचावकार्याचा आढावा घेतला.

• मॅजिस्ट्रेट चौकशीचे आदेश: या दुर्घटनेमागील कारणांची सखोल चौकशी करण्यासाठी मुख्यमंत्री धामी यांनी मॅजिस्ट्रेट चौकशीचे (Magisterial Inquiry) आदेश दिले आहेत. तसेच, मृतांच्या कुटुंबीयांना शासन स्तरावर योग्य ती आर्थिक मदत जाहीर करण्यात आली असून दोषींवर किंवा सुरक्षेतील कुचराईवर कठोर कारवाई करण्याचे निर्देश दिले आहेत. या घटनेमुळे संपूर्ण उत्तराखंडमध्ये हळहळ व्यक्त होत आहे.