पुणे पाणी प्रकल्पात मोठी प्रगती! खडकवासला ते फुरसुंगी २३ किलोमीटर लांबीच्या बोगद्याचे ५ किमीचे काम यशस्वीरीत्या पूर्ण

पुणे : पुणेकरांच्या पाण्याचा प्रश्न कायमस्वरूपी सोडविण्याच्या आणि जलप्रदूषण रोखण्याच्या उद्देशाने हाती घेण्यात आलेल्या अत्यंत महत्त्वाकांक्षी अशा खडकवासला ते फुरसुंगी दरम्यानच्या भूमिगत बोगदा प्रकल्पाचे काम अत्यंत वेगाने सुरू आहे. या २३ किलोमीटर लांबीच्या भव्य प्रकल्पांतर्गत आतापर्यंत सुमारे ५ किलोमीटर लांबीच्या बोगद्याचे खोदाई काम यशस्वीरीत्या पूर्ण झाले आहे. पर्यावरणपूरक आणि पाण्याची मोठी बचत करणाऱ्या या प्रकल्पाची व्याप्ती पाहता, वेळेत काम पूर्ण करण्यासाठी प्रशासनाकडून युद्धपातळीवर प्रयत्न केले जात आहेत.

एकाच वेळी विविध ठिकाणांवरून वेगात खोदाई: खडकवासला धरण ते फुरसुंगी यादरम्यानच्या या प्रकल्पाचे काम अतिशय आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने केले जात आहे. प्रकल्पाच्या कामाला वेग देण्यासाठी खडकवासला, धायरी, वडाचीवाडी आणि उरुळी देवाची यासह एकूण सात प्रमुख ठिकाणांवरून एकाच वेळी चार बूमरच्या (टनेल बोअरिंग मशिन) माध्यमातून बोगदा खोदण्याचे काम अहोरात्र सुरू आहे. आधुनिक यंत्रसामग्रीच्या वापरामुळे एकाच वेळी अनेक आघाड्यांवर बोगदा खोदाईचे काम प्रगतिपथावर असून, त्यामुळे प्रकल्पाचा वेग कैक पटींनी वाढला आहे.

प्रकल्पाचे महत्त्व आणि पाणी बचतीचा फायदा: खडकवासला धरणातून सोडले जाणारे पाणी उघड्या मुळाव्याच्या कालव्यातून प्रवाहित होत असताना मोठ्या प्रमाणावर बाष्पीभवन, पाणीगळती आणि अवैध उपशाद्वारे चोरी होत असे. तसेच कालव्याच्या कडेला असणाऱ्या वस्त्यांचे सांडपाणी मिसळल्यामुळे पाण्याचे प्रदूषणही मोठ्या प्रमाणात होत होते. या सर्व समस्यांवर मात करण्यासाठी हा २३ किलोमीटर लांबीचा बंदिस्त भूमिगत बोगदा (Underground Tunnel) वरदान ठरणार आहे. या बोगद्यामुळे पाण्याचे बाष्पीभवन आणि गळती पूर्णपणे थांबणार असून, दरवर्षी अंदाजे ३ ते ४ टीएमसी पाण्याची मोठी बचत होणार आहे. ही वाचलेली बहुमूल्य पाण्याची संपत्ती पुणे जिल्ह्याातील दौंड, इंदापूर आणि बारामती परिसरातील सिंचन व पिण्याच्या पाण्याचा प्रश्न सोडवण्यासाठी अत्यंत उपयुक्त ठरणार आहे.

नियोजित मुदतीत काम पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट: अंदाजे दोन हजार कोटी रुपयांपेक्षा अधिक खर्च करून साकारला जाणारा हा प्रकल्प पुणे जिल्ह्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. जलसंपदा विभाग आणि शासनाकडून मिळालेल्या निर्देशानुसार हा संपूर्ण टनेल प्रकल्प मार्च २०२९ पर्यंत पूर्ण करण्याचे लक्ष्य निर्धारित करण्यात आले आहे. सद्यस्थितीत सुरू असलेल्या ५ किलोमीटरच्या टप्प्यातील यशस्वी पूर्णत्वामुळे या प्रकल्पाला गती मिळाली असून, आगामी काळात पुणे शहराच्या पाणी नियोजनाला अधिक बळकटी मिळणार आहे.