
मराठी साहित्यविश्वात साने गुरुजी हे नाव केवळ लेखक म्हणून नाही, तर एक विचारवंत, समाजसुधारक आणि स्वातंत्र्यसैनिक म्हणून अजरामर आहे. त्यांचा जन्म २४ डिसेंबर १८९९ रोजी रत्नागिरी जिल्ह्यातील पालगड येथे झाला. साध्या कुटुंबात वाढलेल्या साने गुरुजींवर त्यांच्या आईचे—लक्ष्मीबाईंचे—अत्यंत खोल संस्कार झाले. या आई-मुलाच्या नात्याची भावपूर्ण कहाणी त्यांनी श्यामची आई या कादंबरीत मांडली, जी आजही मराठी साहित्यातील एक अमूल्य ठेवा मानली जाते.
शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर त्यांनी शिक्षक म्हणून अमळनेर येथे काम सुरू केले. त्यांच्या अध्यापनाची शैली वेगळी होती—ते विद्यार्थ्यांना फक्त पुस्तकातील ज्ञान देत नसत, तर जीवनातील मूल्ये, माणुसकी आणि प्रामाणिकपणा शिकवत. पण समाजातील विषमता, जातिभेद आणि गरिबी पाहून त्यांचं मन व्यथित होत राहिलं आणि ते हळूहळू समाजकारणाकडे वळले.
भारतीय स्वातंत्र्य चळवळ मध्ये त्यांनी सक्रिय सहभाग घेतला. स्वातंत्र्यलढ्यात सहभागी होताना त्यांनी अनेकदा तुरुंगवास भोगला—एकूण सुमारे ६ ते ७ वर्षे त्यांनी विविध कारागृहात काढली, असं उल्लेख आढळतो. या काळात त्यांच्या विचारांना अधिक धार आली आणि समाजासाठी काहीतरी करण्याची जिद्द अधिक बळकट झाली.
साने गुरुजींनी आयुष्यभर लेखन केलं आणि समाजाला जागं करण्याचा प्रयत्न केला. त्यांच्या नावावर १०० पेक्षा जास्त पुस्तके असल्याचं मानलं जातं. कथा, कादंबरी, निबंध, भाषांतर अशा विविध प्रकारांत त्यांनी लेखन केलं. त्यांच्या लेखनात प्रेम, करुणा, समता आणि मानवी मूल्यांचा सातत्याने आग्रह दिसून येतो. ते केवळ लेखक नव्हते, तर एक भावनाशील मार्गदर्शक होते, जे समाजाला योग्य दिशेने नेण्याचा प्रयत्न करत होते.
स्वातंत्र्यानंतरही त्यांनी समाजातील अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवणं थांबवलं नाही. विशेषतः अस्पृश्यता आणि सामाजिक विषमतेविरुद्ध ते सतत लढत राहिले. मात्र या सततच्या संघर्षामध्ये त्यांच्या मनावर ताण वाढत गेला. त्यांच्या आयुष्याचा शेवट ११ जून १९५० रोजी झाला—आणि तो अत्यंत वेदनादायक व गूढतेने भरलेला मानला जातो.
यामुळेच साने गुरुजींचा प्रवास “कधीही न उलगडलेला” वाटतो. एका बाजूला त्यांनी समाजाला प्रेम, समता आणि माणुसकीचा संदेश दिला, तर दुसऱ्या बाजूला त्यांच्या स्वतःच्या अंतर्मनातील वेदना आणि संघर्ष पूर्णपणे कधीच समोर आले नाहीत. त्यांच्या आयुष्याचा अभ्यास करताना प्रेरणा मिळते, पण त्याचवेळी एक प्रश्नही उभा राहतो—इतका महान माणूस आतून किती वेदना सहन करत होता?
साने गुरुजींचं आयुष्य हे केवळ एका व्यक्तीचं चरित्र नाही, तर ते एक भावविश्व आहे—ज्यात आदर्श, संघर्ष, प्रेम आणि एकाकीपण यांचा संगम आहे. आणि म्हणूनच, त्यांचा प्रवास आजही पूर्णपणे उलगडलेला नाही—तो अजूनही विचार करायला भाग पाडतो, समजून घ्यायला लावतो आणि मनाला स्पर्श करून जातो.
-विश्वजीत माने
शहर
- नाशिक: मुंबई-ठाण्यातील जुगाऱ्यांचा नाशिकरोड रेल्वे स्थानकात अड्डा; पोलिसांनी वेशांतर करून टाकलेल्या छाप्यात १३ जण जेरबंद
- नाशिक: रामकुंडावर छठपूजेसाठी ऑईल पेंटने नावे लिहिणाऱ्यांना मोठा दणका; नाशिक महापालिकेकडून दंडात्मक कारवाई
- पुणे: दादांच्या अचूक प्रश्नांसमोर वरिष्ठ सनदी अधिकारीही पडायचे निरुत्तर; उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदेंकडून अजितदादांच्या कडक शिस्तीचे व कामाच्या अचूकतेचे भरभरून कौतुक
- पुणे: दादा, तुमचा प्रवास अर्धवट राहिला असेल; पण तुमच्या स्वप्नांचा प्रवास आम्ही पूर्ण करू; अजित पवारांच्या पुतळ्याच्या अनावरणप्रसंगी सुनेत्रा पवार भावुक
महाराष्ट्र
- नागपूर: पोलिसांचा मोठा दणका! प्रतिबंधित नायलॉन मांजाच्या ७८ चकऱ्या जप्त, एक जण जेरबंद
- नाशिक: मुंबई-ठाण्यातील जुगाऱ्यांचा नाशिकरोड रेल्वे स्थानकात अड्डा; पोलिसांनी वेशांतर करून टाकलेल्या छाप्यात १३ जण जेरबंद
- नाशिक: रामकुंडावर छठपूजेसाठी ऑईल पेंटने नावे लिहिणाऱ्यांना मोठा दणका; नाशिक महापालिकेकडून दंडात्मक कारवाई
- पुणे: दादांच्या अचूक प्रश्नांसमोर वरिष्ठ सनदी अधिकारीही पडायचे निरुत्तर; उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदेंकडून अजितदादांच्या कडक शिस्तीचे व कामाच्या अचूकतेचे भरभरून कौतुक
गुन्हा
- पुणे: आळंदीत दिवसाढवळ्या थरारक रक्तपात! जुन्या वादातून पीसीएमटी चौकात रिक्षाचालकावर खंजीराने जीवघेणा हल्ला; परिसरात एकच दहशत
- धाराशिव: मोबाईलसाठी पैसे दिले नाही म्हणून जन्मदात्या वडिलांची झोपेतच हत्या; पोटच्या मुलाच्या कृत्याने धाराशिव हादरले!
- पुणे: भाऊबीजेच्या दिवशीच नात्याला काळीमा! दिवाळीचा फराळ घेऊन आलेल्या बहिणींना भावाची बेदम मारहाण; बेसबॉल स्टिकने डोक्यावर केले वार
- मुंबई: पोलिसांची धडक कारवाई! कांदिवलीतील कुख्यात 'टिपू टोळी'वर मोक्का अंतर्गत कठोर कारवाई, १७ गुन्हे दाखल असलेले मुख्य म्होरक्यासह तिघे जण जेरबंद
राजकीय
- नवी दिल्ली: धावत्या कारमध्ये सीएनजीचा भीषण स्फोट; २ आमदारांसह ६ जण जखमी!
- पुणे: लग्नाचं आमिष दाखवून फसवणूक केल्याचा आरोप करत महिलेचा सर्वसाधारण सभेत आत्मदहनाचा प्रयत्न
- मुंबई: 'आंबा चोरला म्हणून फाशी नसते, नीट पेपरफुटीवर चंद्रकांत पाटलांचं वादग्रस्त वक्तव्य; मूल गमावलेल्या आईला लेकरू कुठल्या बाजारातून आणाल? काँग्रेस-मनसेचा संताप'
- नवी दिल्ली: पंतप्रधान मोदींचं सीजेपी आंदोलनावर मोठं भाष्य, 'युवकांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्यांना सोडणार नाही, कठोर कारवाईचा इशारा!'
इतर
- आजचे राशिभविष्य १३ नोव्हेंबर २०२६: जाणून घ्या तुमचे आजचे ग्रहमान आणि भविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १२ नोव्हेंबर २०२६: गुरु बनवणार पॉवरफुल योगाचा संयोग, या राशींच्या हातात खेळणार पैसा!
- आजचे राशिभविष्य ३१ ऑक्टोबर २०२६ : त्रिग्रह योगाचा तिप्पट लाभ, जाणून घ्या कशी असेल तुमची रास!
- लक्ष्मी-नारायण योगाचे भविष्य: २८ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मेष, सिंह आणि वृश्चिक राशीच्या लोकांची कामात प्रगती, जाणून घ्या तुमचे राशीभविष्य
मनोरंजन
- 'ईथा' चित्रपटावरून नवा वाद; विठाबाई नारायणगावकर यांच्या कुटुंबीयांचा तीव्र आक्षेप
- ओटीटीवर दाखल झाला 'खालिद के शिवाजी'; छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या विचारांचा अनोखा प्रवास आता घरबसल्या अनुभवता येणार!
- मनोरंजन: दिलजीत चा चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात,काय आहे कारण ?
- मराठी हॉरर -कॉमेडी चित्रपट 'भूतम भयम्'!! अभिनेत्री छाया कदम यांचा भीतिदायक लूक समोर
देश विदेश
- कर्नाटक: सौंदत्ती रेणुका देवीच्या दर्शनाला निघालेल्या पुण्यातील कुटुंबावर काळाचा घाला; भीषण अपघातात एकाच कुटुंबातील तिघे जागीच ठार!
- गोवा: महिलांना स्वावलंबी व आत्मनिर्भर बनविण्यावर सरकारचा विशेष भर; आरोग्यमंत्री विश्वजीत राणे यांचे महत्त्वपूर्ण प्रतिपादन
- नवी दिल्ली: सोनिया गांधींच्या आत्मचरित्रावर काँग्रेस नेत्या प्रियंका गांधींची पहिलीच प्रतिक्रिया; म्हणाल्या, हे पुस्तक म्हणजे अत्यंत मनापासून आणि प्रामाणिकपणे...
- नवी दिल्ली: अरविंद केजरीवाल आणि त्यांच्या मुलीला जीवे मारण्याची धमकी; लॉरेंस बिश्नोई गँगच्या नावाने मागितले ७ कोटी रुपये!


























Subscribe to my channel




