पं. विजयशंकर मेहता यांचा कॉलम:जेन-झीने शिक्षणात किती माहिती आणि किती ज्ञान आहे हे समजून घ्यावे

ही माहितीच्या महापुराची वेळ आहे. एआयने त्यात आणखी भर घातली आहे. आता कोणाला ज्ञानाशी काही देणेघेणे नाही. सर्व काम तात्काळ उपलब्ध माहितीवर चालले आहे. पण लक्षात ठेवा की माहिती जाणून घेण्यापासून थांबवते. तर आपल्याला काय जाणून घ्यायचे आहे? आपण कोणत्या गोष्टीसाठी मनुष्य आहोत, आपल्यात आणि प्राण्यात काय फरक आहे - यालाच खरे जाणून घेणे म्हणता येईल. आणि आजचे तंत्रज्ञानाचे युग यात तुम्हाला अडवेल. सावध रहा, नाहीतर जीवन जाणून घेणे कठीण होईल, जरी तुम्ही संपूर्ण जग जाणून घेतले तरी. तुलसीदासजींनी एक ओळ लिहिली आहे - हरि सेवकहिं न ब्याप अबिद्या, प्रभु प्रेरित ब्यापइ तेहि बिद्या। हरीच्या सेवकाला अविद्या व्यापत नाही, प्रभूच्या प्रेरणेने विद्या व्यापते. आज जेन-झीला हे समजून घ्यावे लागेल की त्यांच्याकडे जी काही शिक्षण आहे, त्यात किती माहिती आणि किती ज्ञान आहे. विद्येचा अर्थ होतो भ्रमाची स्थिती दूर होणे आणि विषयाचे सखोल ज्ञान असणे. जेन-झीने खूप परिश्रम करावे, देवावर विश्वास ठेवावा, तर मग ते कोणतीही जीवनशैली स्वीकारतील, ध्येयापर्यंत पोहोचतील.