मुंबई पालिकेचा मोठा निर्णय! देवनारमध्ये उभारणार १,००० टन क्षमतेचा डेब्रिज प्रक्रिया प्रकल्प; कचऱ्यापासून बनणार विटा आणि पेव्हर ब्लॉक!

मुंबई: मुंबई शहरात वेगाने होणाऱ्या बांधकामांमुळे आणि जुन्या इमारतींच्या पाडकामामुळे निर्माण होणाऱ्या 'राडारोडा' (Construction and Demolition Waste - C&D) म्हणजेच डेब्रिजची समस्या सोडवण्यासाठी मुंबई महानगरपालिकेने एक अत्यंत महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे. पालिकेकडून पूर्व उपनगरातील देवनार डम्पिंग ग्राउंडच्या जागेवर १,००० मेट्रिक टन क्षमतेचा भव्य डेब्रिज प्रक्रिया प्रकल्प (C&D Waste Processing Plant) उभारला जाणार आहे. पुढील दोन वर्षांत हा प्रकल्प पूर्ण करण्याचे पालिकेचे नियोजन आहे.

२१ वर्षांसाठी कंत्राट आणि प्रकल्पाची रचना:
मुंबई पालिकेने या प्रकल्पाच्या उभारणी, डिझाइन आणि पुढील २१ वर्षे त्याच्या देखभालीसाठी (O&M) एका खाजगी कंपनीची निवड केली असून, या संपूर्ण कामासाठी सुमारे ३०० कोटी रुपयांपेक्षा जास्त निधी खर्च केला जाणार आहे. दोन वर्षांच्या बांधकाम कालावधीनंतर हा प्रकल्प पूर्ण क्षमतेने सुरू होईल. मुंबईत दररोज मोठ्या प्रमाणावर निघणाऱ्या बांधकामाच्या कचऱ्याची विल्हेवाट लावण्यासाठी हा प्रकल्प मैलाचा दगड ठरेल.

राडारोड्यापासून बनणार विटा आणि पेव्हर ब्लॉक:
या प्रकल्पाचे मुख्य वैशिष्ट्य म्हणजे येथे केवळ कचऱ्याची विल्हेवाट लावली जाणार नाही, तर त्याचे पुनर्चक्रण (Recycle) केले जाईल. देवनार येथील केंद्रात गोळा होणाऱ्या डेब्रिजवर प्रक्रिया करून त्यापासून बांधकामासाठी लागणारी वाळू, विटा, पेव्हर ब्लॉक आणि इतर साहित्य तयार केले जाणार आहे. या उत्पादनांचा वापर पालिकेच्या स्वतःच्या विविध प्रकल्पांमध्ये आणि रस्ते बांधणीमध्ये केला जाईल, ज्यामुळे पालिकेचा खर्चही वाचणार आहे.

पर्यावरणाचे रक्षण आणि अनधिकृत डम्पिंगला आळा:
सध्या मुंबईत ठिकठिकाणी रात्रीच्या वेळी अनधिकृतपणे डेब्रिज रस्त्यांच्या कडेला किंवा मॅनग्रोव्हजच्या (कांदळवन) भागात टाकले जाते. यामुळे पर्यावरणाची मोठी हानी होते आणि पूरस्थिती निर्माण होते. या प्रकल्पामुळे मुंबईतील राडारोड्याचे योग्य व्यवस्थापन करणे पालिकेला शक्य होणार आहे. तसेच, मुंबईतील डम्पिंग ग्राउंडवरील कचऱ्याचा भार कमी होऊन हवेची गुणवत्ता सुधारण्यासही मदत होईल.