पुणे: मोरगावच्या श्री मयुरेश्वराचा दसरा सोहळा तब्बल १५ तास रंगला; दीड ते दोन लाख भाविकांच्या उपस्थितीत राजेशाही थाटात उत्सव संपन्न!

पुणे: सनई-चौघड्यांचा मंगलमय निनाद, मानाच्या पाच तोफांची सलामी, नेत्रदीपक आतषबाजी आणि 'मोरया, मोरया'चा प्रचंड जयघोष अशा अत्यंत उत्साही आणि राजेशाही वातावरणात बारामती तालुक्यातील ऐतिहासिक मोरगाव येथील श्री मयुरेश्वराचा पारंपरिक दसरा उत्सव अत्यंत मोठ्या दिमाखात पार पडला. तब्बल १५ तास चाललेल्या या भव्य आणि ऐतिहासिक पालखी मिरवणुकीमध्ये पुणे जिल्ह्यासह राज्याच्या कानाकोपऱ्यातून आलेल्या सुमारे दीड ते दोन लाख भाविकांनी उत्स्फूर्त सहभाग नोंदवला. ग्रामदैवतांच्या भेटी, पारंपरिक धार्मिक विधी, आकर्षक आतषबाजी आणि रावणदहनामुळे संपूर्ण मोरगाव नगरी भक्तिमय आणि आनंदाच्या वातावरणात पूर्णपणे न्हाऊन निघाली होती.

परंपरेनुसार मंगळवारी रात्री आठच्या सुमारास श्री मयुरेश्वराची उत्सव मूर्ती असलेली पालखी भव्य मंदिरातून बाहेर पडली. या मिरवणुकीत सनई-चौघड्यांचा गजर, मानाच्या पाच तोफांची सलामी आणि पारंपरिक बैलगाड्यांचा मोठा सहभाग यामुळे या संपूर्ण मिरवणुकीला एका राजेशाही परंपरेचे स्वरूप प्राप्त झाले होते. पालखी मंदिराबाहेर पावले टाकताच प्रशासकीय व मानकरी नियमांनुसार पाच मानाच्या तोफांची सलामी देण्यात आली. यावेळी रात्रीच्या वेळी करण्यात आलेल्या अत्यंत नेत्रदीपक आणि आकर्षक आतषबाजीने उपस्थित हजारो भाविकांचे लक्ष वेधून घेतले. मुख्य बाजारपेठेतून मार्गक्रमण करत हा भव्य पालखी सोहळा प्रथम मारुती मंदिराजवळ येऊन विसावला. त्यानंतर हजारो भाविकांच्या 'मोरया, मोरया'च्या जयघोषात ग्रामदैवतांच्या भेटीसाठी मिरवणूक पुढे मार्गस्थ झाली.

या दसरा उत्सवातील सर्वात मोठे आणि प्रमुख आकर्षण असलेल्या बाजारतळावर भव्य रावणदहनाची जय्यत तयारी करण्यात आली होती. समाजातील दृष्ट प्रवृत्तींचे प्रतीक म्हणून सुमारे ३० फूट उंचीचा रावणाचा पुतळा या ठिकाणी उभारण्यात आला होता. गावातील ज्येष्ठ कलावंत अकबर पठाण हे मागील अनेक वर्षांपासून अत्यंत निस्वार्थीपणे ही धार्मिक व सामाजिक सेवा बजावत आहेत, जी गावकऱ्यांसाठी अभिमानास्पद आहे. रावणदहनासाठी विशेष कृत्रिम आतषबाजी आणि विविधरंगी फटाक्यांची सुंदर व्यवस्था करण्यात आली होती. या संपूर्ण भव्य आयोजनासाठी मोरगावच्या तरुण वर्गाने आणि कार्यकर्त्यांनी गेल्या पंधरा दिवसांपासून अहोरात्र मेहनत घेतली होती.

बाजारतळावरील विश्रांतीनंतर श्री मयुरेश्वराची पालखी कऱ्हा नदीच्या पुलावरून मार्गक्रमण करत पवळी या ठिकाणी पोहोचली. या ठिकाणी प्राचीन परंपरेनुसार 'हरमळीचा खेळ' उत्साहात पार पडला. त्यानंतर पंचलिंग, बुद्धिमत्ता आणि फिरंगाई मंदिर या ठिकाणी पालखीने सस्नेह भेट दिली. या सर्व पवित्र ठिकाणी गावाच्या वतीने देवाचा मानाचा गोंधळ घालण्यात आला.

पुढे महादेव मंदिर आणि गावातील प्रमुख चौकांमधून मार्गक्रमण करत पालखी बारामतीच्या दिशेने असलेल्या बसस्थानकासमोर येऊन पोहोचली. येथे परंपरेनुसार श्री गणेशाची आणि पांडुरंगाची पारंपरिक आरती करण्यात आली. लिंबागणेश आणि सोनोबा मंदिर परिसरात मानकरी वाघ कुटुंबीयांच्या वतीने पारंपारिक वंशावळ वाचनाची महत्त्वाची परंपरा पार पाडण्यात आली. त्यानंतर धनगरवाड्यात पालखीचा विशेष विसावा झाला आणि तेथे खंडोबाची मानाची आरती मोठ्या भक्तिभावाने करण्यात आली. परतीच्या मार्गावर बाजारतळ येथे शहा परिवाराच्या वतीने पारंपरिक धार्मिक विधी पूर्ण करण्यात आले. तब्बल १५ तास चाललेल्या या सोहळ्याने बाप्पाच्या भक्तांना एक अनोखी अनुभूती दिली.