मुंबई: ठाणे जिल्ह्यातही सार्वजनिक उत्सवांमध्ये डॉल्बी आणि लेझर लाईट्सवर पूर्ण बंदी घाला; अंधश्रद्धा निर्मूलन समितीची आक्रमक मागणी

मुंबई: राज्यात सध्या आगामी सार्वजनिक गणेशोत्सव आणि विविध सण-समारंभांच्या पार्श्वभूमीवर कायदा, सुव्यवस्था आणि नागरिकांच्या आरोग्याचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. राज्यातील नागपूर, पनवेल, धुळे, पुणे यांसारख्या प्रमुख शहरांमध्ये आणि जिल्ह्यांमध्ये प्रशासनाने सणांच्या काळात कर्णकर्कश आवाज करणाऱ्या डीजे, डॉल्बी साऊंड सिस्टीम तसेच डोळ्यांना आणि आरोग्याला घातक ठरणार्या उच्च तीव्रतेच्या लेझर लाईट्स आणि बीम लाईट्सच्या वापरावर स्पष्ट प्रतिबंध किंवा बंदी घातली आहे. याच धर्तीवर आता ठाणे जिल्ह्यातही अशा प्रकारच्या घातक उपकरणांच्या वापरावर संपूर्ण बंदी घालण्यात यावी, अशी आक्रमक मागणी महाराष्ट्र अंधश्रद्धा निर्मूलन समितीने (अंनिस) प्रशासनाकडे केली आहे.

आरोग्यावरील गंभीर परिणाम आणि नागरिकांच्या तक्रारी: गेल्या काही वर्षांपासून सार्वजनिक उत्सव, मिरवणुका आणि सणांच्या दरम्यान तरुणाईमध्ये डीजेचा अतिरेक आणि डिझायनर लेझर लाईट्सचा वापर करण्याचे प्रमाण कमालीचे वाढले आहे. या अति-कर्णकर्कश आवाजामुळे (Noise Pollution) आणि तीव्र प्रकाशझोतामुळे सामान्य नागरिकांच्या, विशेषतः लहान मुलांच्या, वृद्ध व्यक्तींच्या तसेच हृदयविकार आणि इतर आजारांनी ग्रस्त असणाऱ्या रुग्णांच्या आरोग्यावर अतिशय विपरीत आणि नकारात्मक परिणाम होत असल्याच्या अनेक गंभीर तक्रारी समोर आल्या आहेत. उच्च क्षमतेच्या लेझर लाईट्सच्या थेट डोळ्यांवर पडणाऱ्या प्रकाशामुळे अनेकांच्या दृष्टीला स्थायी किंवा तात्कालिक इजा पोहोचल्याच्या घटनाही घडल्या आहेत. या पार्श्वभूमीवर सण आनंदाने साजरे व्हावेत, मात्र त्यांचा त्रास इतरांना होऊ नये, या भूमिकेवरून आता सामाजिक संघटना आक्रमक होऊ लागल्या आहेत.

अंनिसची आक्रमक भूमिका आणि प्रशासनाला निवेदन: महाराष्ट्र अंधश्रद्धा निर्मूलन समितीने या गंभीर विषयाची तातडीने दखल घेत ठाणे जिल्ह्याचे प्रशासन आणि पोलीस विभागाला निवेदन दिले आहे. सणांच्या नावाखाली सार्वजनिक ठिकाणी होणारे विकृत चाळे, कर्णकर्कश आवाज आणि सुरक्षेला बाधा आणणारे प्रकार तातडीने रोखले पाहिजेत, अशी ठाम भूमिका अंनिसने घेतली आहे. सर्वोच्च न्यायालयाचे ध्वनी प्रदूषण नियंत्रणाबाबतचे नियम आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करणे प्रत्येक सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ आणि नागरिकांवर बंधनकारक असले तरी प्रत्यक्षात अनेकदा या नियमांची पायमल्ली केली जाते.

जर ठाणे जिल्ह्यात आधीच योग्य ती प्रतिबंधात्मक पावले उचलली नाहीत, तर आगामी काळात उत्सव काळात अनुचित प्रकार घडण्याची किंवा आरोग्याचे प्रश्न बिकट होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. त्यामुळे प्रशासनाने कोणत्याही दबावाला बळी न पडता नागपूर आणि मुंबईच्या धर्तीवर ठाणे जिल्ह्यातही डॉल्बी आणि लेझर लाईट्सच्या वापरावर तातडीने कडक निर्बंध किंवा पूर्ण बंदी लागू करावी, अशी मागणी जोर धरत आहे. या मागणीमुळे ठाण्याच्या राजकीय आणि सामाजिक वर्तुळात मोठी चर्चा सुरू असून, आता ठाणे जिल्हा प्रशासन यावर नेमकी काय भूमिका घेणार आणि गणेशोत्सव मंडळांना काय निर्देश देणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.