एन. रघुरामन यांचा कॉलम:आई सरस्वती नेहमी त्यांनाच आशीर्वाद देतात, जे पूर्ण श्रद्धेने त्यांना समर्पित असतात

एका बाजूला असे शिक्षक आहेत, ज्यांनी वडिलोपार्जित घर आणि शेत विकून गरीब तरुणांची स्वप्ने पूर्ण करण्यात मदत केली. दुसरीकडे अशी विद्यार्थिनी आहे, जी रात्री पुण्याच्या रस्त्यांवर झाडू मारते आणि स्मशानभूमीत अभ्यास करते, कारण तिथे शांतता असते. एकाने इतरांचे भविष्य घडवण्यासाठी आपली संपत्ती त्यागली, तर दुसरी भविष्य घडवण्यासाठी परिस्थितीशी झुंज देत आहे. मार्ग वेगवेगळे असले तरी दोघांनीही अशी एक गोष्ट मिळवली आहे, जी मिळवण्यासाठी अनेक लोक संपूर्ण आयुष्य घालवतात—समाधानाची भावना. तुम्ही कधी विचार केला आहे का, की माणसाला जीवनात यशस्वी आणि समाधानी काय बनवते? स्वतःचे घर, संपत्ती, मोठे पद किंवा उद्याची चिंता राहू नये एवढी संपत्ती? आपण अनेकदा यशाचे मोजमाप संपत्तीच्या आधारे करतो. पण आपल्या आजूबाजूच्या कथा सांगतात की समाधानी जीवनाचा संबंध संपत्तीशी फारच कमी, तर उद्देशाशी खूप अधिक असतो. यजुर्वेंद्र महाजन यांच्याबद्दल विचार करा. त्यांनी असा निर्णय घेतला, जो समजून घेणे बहुतेक लोकांसाठी कठीण आहे. २००५ मध्ये पुण्यातील एका कोचिंग सेंटरमध्ये शिकवत असताना त्यांच्या लक्षात आले की गरीब विद्यार्थ्यांमध्ये यशस्वी होण्याची महत्त्वाकांक्षा आहे, पण ती पूर्ण करण्याची साधने नाहीत. फी भरण्यासाठी त्यांना संघर्ष करावा लागत होता, ते अरुंद खोल्यांमध्ये राहत होते आणि अभ्यासासाठी अनेकदा अन्नावरही तडजोड करत होते. वयाच्या २५व्या वर्षी महाजन यांनी नोकरी सोडून जळगावला परतण्याचा निर्णय घेतला आणि वडिलोपार्जित मालमत्तेत मिळालेले घर व शेत विकले. या पैशातून त्यांनी भाड्याच्या घरात १० गरजू विद्यार्थ्यांना शिकवण्यास सुरुवात केली. पुढच्याच वर्षी हे सर्व १० विद्यार्थी महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगाची परीक्षा उत्तीर्ण होऊन वर्ग-१ आणि वर्ग-२ अधिकारी बनले. इथून सुरू झालेला प्रवास पुढे दीपस्तंभ फाउंडेशनमध्ये रूपांतरित झाला. आज जळगाव, पुणे आणि दिल्ली येथील त्यांची निवासी केंद्रे दिव्यांग, अनाथ, ट्रान्सजेंडर आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल पार्श्वभूमीतील तरुणांसह शेकडो विद्यार्थ्यांना मदत करत आहेत. महाजन आजही पत्नी आणि मुलांसह भाड्याच्या घरात राहतात, पण त्यांनी अशा शेकडो तरुणांसाठी घर उभे केले आहे, ज्यांच्याकडे दुसरे कोणतेही आसरे नव्हते. आता पुण्यातील २५ वर्षीय रेशमा पठाणकडेही पाहा. कोथरूडच्या साईनाथ वसाहत झोपडपट्टीत वाढलेल्या रेशमाला अभ्यासासाठी शांत जागा मिळत नसे. गर्दीने भरलेली घरे, गोंगाटाचे समारंभ, लाऊडस्पीकर आणि परिसरातील रोजच्या व्यत्ययांमध्ये एकाग्रता साधणे म्हणजे जणू काही ऐषआरामच होता। तिने यावर एक अनोखा उपाय शोधला—स्थानिक स्मशानभूमी. तेथील बाकांवर आणि मोकळ्या जागेत तिला आवश्यक असलेली शांतता मिळाली. पदवीच्या काळात ती सकाळच्या वर्गांना जात असे आणि रात्रीच्या पाळीत पुणे महानगरपालिकेत सफाई कर्मचारी म्हणून काम करत असे. २०२३ मध्ये तिने मायक्रोबायोलॉजीमध्ये प्रथम श्रेणीच्या गुणांसह बीएस्सी पूर्ण केली. आर्थिक अडचणींमुळे दोन वर्षांच्या विश्रांतीनंतर आता तिने सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठात सार्वजनिक आरोग्य विषयातील पदव्युत्तर पदवीसाठी प्रवेश घेतला आहे. त्यांचा उद्देश झोपडपट्टीतील लोकांसमोरील आरोग्यविषयक आव्हाने समजून घेणे आणि त्यांच्यासारखे लोक ज्या परिस्थितीत वाढले, ती परिस्थिती सुधारण्याचा आहे. दुर्दैवाने, महापालिकेने रात्री महिलांना काम करण्यास बंदी घातल्यानंतर त्यांना नाईट शिफ्टची नोकरी सोडावी लागली. आता शिक्षणाचा खर्च भागवण्यासाठी त्या अर्धवेळ रोजगाराच्या शोधात आहेत. आपण अनेकदा स्वतःला असे सांगून आनंद पुढे ढकलत राहतो की, मोठे घर घेऊ, चांगला पगार मिळेल, बढती मिळेल किंवा पुरेशी बचत करू, तेव्हा आपण समाधानी होऊ. या सुखसोयींची इच्छा असणे चुकीचे नाही; पण धोका तेव्हा निर्माण होतो, जेव्हा आपण आनंदाचा संबंध नेहमी काहीतरी अधिक मिळवण्याशी जोडतो. सूत्र असे आहे की, समृद्ध जीवनाचा खरा निकष आपल्याकडे किती गोष्टी आहेत हा नसून, आपल्याकडे जे आहे त्यातून आपण किती अर्थपूर्णता निर्माण करू शकतो हा आहे.

This post was originally published on this site.



शहर

महाराष्ट्र

गुन्हा

राजकीय

विडियो गॅलेरी

देश विदेश

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *