अमेरिकेत व्याजदर २५ बेसिस पॉइंट्सने वाढले! भारतीय शेअर बाजार, सोने-चांदी अन् कर्जाच्या EMI वर काय होणार परिणाम?

मुंबई/वॉशिंग्टन: गेल्या काही महिन्यांपासून आंतरराष्ट्रीय पातळीवर ज्या निर्णयाची चर्चा सुरू होती, तो निर्णय अखेर जाहीर झाला आहे. अमेरिकेच्या मध्यवर्ती बँक 'फेडरल रिझर्व्ह'ने (US Fed) महागाई नियंत्रित करण्यासाठी व्याजदरात २५ बेसिस पॉइंट्सची (०.२५ टक्के) वाढ केली आहे. या निर्णयानंतर अमेरिकेतील बेंचमार्क व्याजदर ३.७५% वरून वाढून ४% च्या पातळीवर पोहोचला आहे. जुलै २०२३ नंतर प्रथमच फेडने व्याजदरात वाढ केली आहे.

भारतीय अर्थव्यवस्थेवर आणि बाजारावर होणारे प्रमुख परिणाम:

१. शेअर बाजार आणि परदेशी गुंतवणूक (FII): अमेरिकेत व्याजदर वाढल्यामुळे तेथील सरकारी बाँड (US Bond Yields) अधिक आकर्षक बनले आहेत. यामुळे परदेशी संस्थागत गुंतवणूकदार (FII) भारतीय शेअर बाजारातून (Sensex & Nifty) भांडवल काढून अमेरिकन बाजारात गुंतवू शकतात, ज्यामुळे भारतीय शेअर बाजारात अल्पकालावधीसाठी मोठी पडझड किंवा चढ-उतार पाहायला मिळू शकतात.

२. भारतीय रुपयावर दबाव: अमेरिकन डॉलर मजबूत झाल्यामुळे भारतीय रुपयाचे मूल्य घसरण्याची शक्यता वाढली आहे. रुपया कमकुवत झाल्याने भारताचा आयात खर्च (विशेषतः कच्चे तेल आणि इलेक्ट्रॉनिक वस्तू) वाढून देशांतर्गत महागाई वाढण्याचा धोका निर्माण होतो.

३. होम लोन, ऑटो लोन आणि EMI: फेडच्या दरवाढीमुळे आणि महागाईच्या दबावामुळे भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI) देखील आगामी पतधोरणात व्याजदर उच्च पातळीवर ठेवू शकते किंवा त्यात वाढ करू शकते. यामुळे होम लोन, कार लोन आणि पर्सनल लोनचे ईएमआय (EMI) महागण्याची किंवा कमी न होण्याची शक्यता आहे.

४. सोने आणि चांदीचे भाव: आंतरराष्ट्रीय बाजारात डॉलर मजबूत झाल्यामुळे सोन्या-चांदीच्या किमतींवर दबावाची स्थिती निर्माण होऊ शकते. मात्र, भारतात रुपया घसरल्यास स्थानिक बाजारात सोने-चांदीचे दर उच्च पातळीवरच टिकून राहण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.