Lt Col Shrikant Purohit

Mumbai : मालेगाव बॉम्बस्फोट प्रकरणातून गेल्या वर्षी निर्दोष मुक्तता झालेले भारतीय लष्करातील अधिकारी लेफ्टनंट कर्नल प्रसाद श्रीकांत पुरोहित यांना ब्रिगेडियर पदावर पदोन्नती मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. लष्कराने त्यांना या वरिष्ठ पदासाठी पात्र ठरवले असून, आवश्यक प्रशासकीय प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर त्यांच्या पदोन्नतीवर अधिकृत शिक्कामोर्तब करण्यात आले आहे. सुमारे 17 वर्षांच्या न्यायालयीन प्रक्रियेनंतर हा महत्त्वाचा निर्णय घेण्यात आला आहे, अशी माहिती सूत्रांकडून मिळाली आहे.

नेमकं काय होतं प्रकरण?
29 सप्टेंबर 2008 रोजी मालेगावमधील भिक्खू चौक परिसरात झालेल्या स्फोटात सहा जणांचा मृत्यू झाला होता, तर 95 जण जखमी झाले होते. या प्रकरणाच्या तपासादरम्यान महाराष्ट्र दहशतवाद विरोधी पथकाने (ATS) कर्नल पुरोहित यांना अटक केली होती. दहशतवादाशी संबंधित आरोपांखाली अटक झालेले ते पहिलेच कार्यरत लष्करी अधिकारी होते.

2011 मध्ये या प्रकरणाचा तपास राष्ट्रीय तपास संस्था (NIA) कडे सोपवण्यात आला. अखेर जुलै 2025 मध्ये विशेष NIA न्यायालयाने पुराव्याअभावी कर्नल पुरोहित, प्रज्ञासिंह ठाकूर आणि इतर पाच जणांची सर्व आरोपांतून मुक्तता केली.

न्यायाधिकरणाचा हस्तक्षेप
कर्नल पुरोहित 31 मार्च 2026 रोजी निवृत्त होणार होते. मात्र, दीर्घकाळ चाललेल्या न्यायालयीन प्रक्रियेमुळे पदोन्नती आणि सेवाविषयक लाभ रोखले गेल्याचा मुद्दा त्यांनी सशस्त्र सेना न्यायाधिकरणासमोर मांडला होता.

या याचिकेवर सुनावणी करताना न्यायाधिकरणाने त्यांच्या निवृत्तीला स्थगिती देत संरक्षण मंत्रालयाला पदोन्नतीबाबत तातडीने निर्णय घेण्याचे निर्देश दिले. या कायदेशीर हस्तक्षेपानंतर त्यांच्या पदोन्नतीचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

तुरुंगवास आणि लष्करी कारकीर्द
या प्रकरणात कर्नल पुरोहित यांनी सुमारे नऊ वर्षे न्यायालयीन कोठडीत घालवली होती. 2017 मध्ये सर्वोच्च न्यायालयाने त्यांना जामीन मंजूर केला होता. अटकेच्या वेळी ते लष्करी गुप्तचर विभागात कार्यरत होते.

निर्दोष मुक्ततेनंतर लष्कराने त्यांना पदोन्नतीसाठी पात्र ठरवल्याने त्यांच्या सेवा ज्येष्ठतेसह लष्करी नियमांनुसार मिळणाऱ्या लाभांचा प्रश्नही आता मार्गी लागला आहे.