लातूर जिल्हा बँक निवडणूक: सहकारमंत्री बाबासाहेब पाटील यांच्या भूमिकेमुळे भाजप आमदार संभाजी पाटील निलंगेकर एकाकी पडल्याची चर्चा

लातूर जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेच्या निवडणुकीच्या निमित्ताने लातूरच्या राजकारणात मोठी उलथापालथ पाहायला मिळत आहे. लातूर जिल्ह्यातील बाभळगावच्या देशमुखांची गड मानली जाणारी ही बँक आणि तिथली सत्ता उलथवून टाकण्याचे भाजपचे आमदार तथा माजी मंत्री संभाजीराव पाटील निलंगेकर यांचे स्वप्न या निवडणुकीच्या निमित्ताने धोक्यात आल्याचे दिसत आहे. महायुतीमधील घटक पक्ष असलेल्या राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे (NCP) नेते तथा सहकारमंत्री बाबासाहेब पाटील यांनी काँग्रेससोबत हातमिळवणी केल्यामुळे निलंगेकर यांच्या राजकीय समीकरणांना मोठा धक्का बसला असून ते राजकीय वर्तुळात एकाकी पडल्याचे चित्र निर्माण झाले आहे.

काय आहे राजकीय समिकरण आणि वाद?लातूर जिल्हा बँकेच्या सत्तेसाठी आणि सहकार क्षेत्रातील वर्चस्वासाठी नेहमीच राजकीय संघर्ष पाहायला मिळाला आहे. आगामी जिल्हा बँक निवडणुकीत ताकदीने उतरून देशमुख कुटुंबाचे वर्चस्व असलेल्या जिल्हा बँकेवर ताबा मिळवण्याचा प्लॅन भाजप आमदार संभाजी पाटील निलंगेकर यांनी आखला होता. मात्र, महायुतीमधील सहकारी असलेल्या बाबासाहेब पाटील यांनी ऐनवेळी आपली भूमिका बदलत काँग्रेस नेत्यांसोबत जुळवून घेतल्याने निलंगेकर यांचा संपूर्ण राजकीय प्लॅन उद्धवस्त झाला. विशेष म्हणजे, या निवडणुकीत काँग्रेसने सत्ता टिकवण्यासाठी आणि विरोधकांचे पॅनेल प्रभावी ठरू नये म्हणून अंतर्गत धोरणे आखल्याची चर्चा आहे.

संभाजी पाटील निलंगेकर यांचे काँग्रेस व देशमुखांवर गंभीर आरोप:पत्रकार परिषद घेत संभाजीराव पाटील निलंगेकर यांनी काँग्रेस आणि जिल्हा बँकेच्या कारभारावर जोरदार हल्लाबोल केला. ते म्हणाले की, "सहा महिन्यांपूर्वी जिल्हा बँकेची निवडणूक बिनविरोध करण्याची भाषा काँग्रेसकडून केली जात होती, परंतु उमेदवारांच्या याद्या तयार करण्यापासून ते कोणत्या सोसायटीला थकबाकीत काढायचे, हे सर्व ठरवण्याचे अधिकार त्यांनी स्वतःकडे ठेवले." काँग्रेस नेते दिलीपराव देशमुख यांच्यावर टीका करताना निलंगेकर म्हणाले की, विरोधकांचे पॅनेलच होऊ नये ही त्यांची मानसिकता असून, युवा नेते अरविंद पाटील निलंगेकर यांचा अर्ज बाद करण्यासाठी सर्व ताकद लावली जात आहे. जिल्हा बँक ही आता सहकारी बँक राहिली नसून ती देशमुख कुटुंबीयांची कॉर्पोरेट बँक बनली आहे, असा घणाघाती आरोपही त्यांनी केला. तसेच, १९९५ च्या राजकारणाचा दाखला देत त्यांनी सध्याच्या नेतृत्वावर संकुचित राजकारणाचा आरोप केला.

सहकारमंत्री बाबासाहेब पाटील आणि महायुतीमधील अंतर: या संपूर्ण वादात सहकारमंत्री बाबासाहेब पाटील यांनीही आपली भूमिका स्पष्ट केली आहे. निलंगेकरांनी आपल्या भूमिकेवर घेतलेल्या आક્ષेपांवर आणि राजीनाम्याच्या मागणीवर पलटवार करताना बाबासाहेब पाटील म्हणाले की, "संभाजी निलंगेकरांनी मला मंत्री केलेले नाही, त्यामुळे माझा राजीनामा मागितले जाणारे ते कोण?" अहमदपूर नगरपालिकेच्या निवडणुकीपासून महायुतीमध्ये दुभंगारल्याची सुरुवात झाली होती, असा युक्तिवाद करत त्यांनी जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत स्थानिक आघाड्या आणि समीकरणांनुसार निर्णय घेतल्याचे संकेत दिले.

काँग्रेसची रणनीती आणि विरोधकांची स्थिती:लातूर जिल्हा बँकेच्या या राजकारणात काँग्रेस पक्षाकडून काही नेत्यांना मवाळ किंवा अनुकूल भूमिका दिल्याची चर्चा आहे. भाजपचे काही नेते आणि मंत्री यांच्या समर्थकांकडे नरमाईची भूमिका ठेवून केवळ संभाजी पाटील निलंगेकर यांच्या गटाला खिंडीत पकडण्याचा प्रयत्न काँग्रेसकडून होत असल्याचे राजकीय विश्लेषकांचे म्हणणे आहे. सध्या निलंगेकर गटाकडून काही मोजके उमेदवार रिंगणात उभे असून कायदेशीर मार्गाने हा लढा सुरू ठेवला जाईल, असे स्पष्टάν करण्यात आले आहे. या सर्व घडामोडींमुळे लातूरचे सहकार व राजकीय वर्तुळात प्रचंड चलबिचल पाहायला मिळत आहे.