लिंबोटी धरणात ३५ टक्केच पाणीसाठा शिल्लक; कंधार शहराचा पाणीपुरवठा दोन दिवसांआड सुरू

नांदेड जिल्ह्यातील कंधार आणि लोहा तालुक्यासाठी जीवनदायिनी ठरणाऱ्या लिंबोटी धरणातील पाणीसाठ्यात लक्षणीय घट झाली आहे. सध्या या धरणात केवळ ३५ टक्केच पाणीसाठा शिल्लक राहिल्यामुळे प्रशासनाने खबरदारीचा उपाय म्हणून पाण्याचे कठोर नियोजन करण्यास सुरुवात केली आहे. या घटलेल्या पाणीसाठ्याचा थेट परिणाम कंधार शहराच्या पाणीपुरवठ्यावर झाला असून, आता नागरिकांना नियमित मिळणारा पाणीपुरवठा खंडित करून तो 'दोन दिवसांआड' करण्यात आला आहे. यामुळे आगामी काळात निर्माण होणाऱ्या तीव्र पाणीटंचाईचे सावट शहरावर गडद झाले आहे.

धरणातील खालावलेली पाणीपातळी आणि कारणे

लिंबोटी धरण हे कंधार आणि लोहा परिसरातील नागरिकांच्या पिण्याच्या पाण्याचा आणि शेतीच्या सिंचनाचा मुख्य स्रोत आहे. यावर्षी मान्सूनच्या काळात अपेक्षेप्रमाणे पाऊस न झाल्यामुळे किंवा पाणलोट क्षेत्रातून पाण्याची आवक अपुरी पडल्यामुळे धरणातील जलसाठा वेगाने खालावत चालला आहे. उन्हाळ्याची चाहूल लागण्याआधीच किंवा पावसाळा संपल्यानंतरही धरणात अपुरा साठा राहिल्यामुळे जलव्यवस्थापन यंत्रणेची चिंता वाढली आहे. परिसरातील वाढती पाण्याची मागणी आणि भूजल पातळीतील घट यामुळे धरणातील उपलब्ध पाणीसाठा वेगाने संपत चालला आहे.

नागरिकांवर पाणीकपातीचे संकट

कंधार शहराची वाढती लोकसंख्या लक्षात घेता, उपलब्ध ३५ टक्के पाणीसाठा पिण्यासाठी जपून वापरणे प्रशासनासमोर मोठे आव्हान बनले आहे. आधी दररोज किंवा ठराविक वेळेत होणारा पाणीपुरवठा आता सुरळीत ठेवणे अशक्य झाल्यामुळे प्रशासनाला नाइलाजाने पाणीकपातीचा निर्णय घ्यावा लागला आहे. नवीन वेळापत्रकानुसार आता कंधार शहरात दोन दिवसांआड पाणीपुरवठा केला जात आहे. यामुळे महिलांना आणि स्थानिकांना पाण्यासाठी मोठी कसरत करावी लागत असून, पाण्याचा तुटवडा दूर करण्यासाठी पालिकेने आणि प्रशासनाने योग्य ते नियोजन करावे, अशी मागणी नागरिकांमधून जोर धरत आहे.

शेती सिंचनावर आणि ग्रामीण भागावरही परिणाम

केवळ शहरच नव्हे, तर लिंबोटी धरच्या पाण्यावर अवलंबून असलेल्या ग्रामीण भागातील पिण्याच्या पाण्याच्या योजना आणि शेतीच्या सिंचनावरही याचे गंभीर दुष्परिणाम होणार आहेत. रब्बी हंगामातील पिकांना पुरेसे पाणी मिळणार का, असा प्रश्न शेतकऱ्यांसमोर उभा ठाकला आहे. पाणीसाठा कमी झाल्यामुळे जनावरांच्या पिण्याच्या पाण्याचा प्रश्नही गंभीर बनण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. स्थानिक प्रशासनाने यावर तातडीने उपाययोजना करून टंचाईग्रस्त भागांत टँकरद्वारे पाणीपुरवठा करण्याची तयारी ठेवावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.