कन्नड तालुक्यात दुष्काळामुळे शेतीतील रोजगार पूर्णपणे ठप्प; पोट भरण्यासाठी ऊसतोडीला जाणाऱ्या मजुरांच्या संख्येत मोठी वाढ!

कन्नड : छत्रपती संभाजीनगर (संभाजीनगर) जिल्ह्यातील कन्नड तालुक्यात भीषण दुष्काळी परिस्थिती निर्माण झाल्यामुळे ग्रामीण भागातील अर्थकारण आणि शेतीचे चित्र पूर्णपणे कोलमडले आहे. पावसाने पाठ दिल्याने खरीप हंगामातील पिके अक्षरशः वाळून खाक झाली असून, आता रब्बी हंगामाच्या पिकांबाबतची आशाही पूर्णपणे मावळली आहे. शेतात हाताला काम नसल्यामुळे आणि उत्पन्नाचे सर्व स्रोत बंद पडल्यामुळे तालुक्यातील शेतकरी व शेतमजुरांवर कुटुंबाचा गाडा कसा चालवायचा, असा मोठा प्रश्न उभा ठाकला आहे. याच बिकट आर्थिक संकटामुळे कन्नड तालुक्यातील अनेक कुटुंबांमधील चार ते सहा सदस्यांवर नाईलाजास्तव ऊसतोडणीसाठी स्थलांतर करण्याची वेळ आली आहे.

शेतीतील रोजगार बुडाल्याने जगण्याचा संघर्ष तीव्र: कन्नड तालुक्यात यंदा पावसाच्या लहरीपणाने आणि अपुऱ्या पावसामुळे शेतीचे प्रचंड नुकसान झाले आहे. काढणीला आलेली पिके डोळ्यांसमोर जळून गेल्यामुळे शेतकऱ्यांसह शेतमजुरांच्या हातातील रोजगार पूर्णपणे बुडाला आहे. आधी स्थानिक पातळीवर मजुरी करून किंवा शेतात काम करून कुटुंबीय उदरनिर्वाह चालवत असत; परंतु दुष्काळामुळे शेतात कोणतेही काम उरलेले नाही. परिणामी, हाताला काम आणि पोटात अन्न मिळवण्याच्या विवंचनेत ग्रामीण भागातील मजूर वर्गासमोर जगण्याचा मोठा संघर्ष निर्माण झाला आहे. स्थानिक स्तरावर कोणतेही रोजगार मिळत नसल्यामुळे हवालदिल झालेल्या नागरिकांना नाइलाजाने स्थलांतराचा मार्ग पत्करावा लागत आहे.

कुटुंबासह ऊसतोडणीकडे पलायन: स्थानिक पातळीवर निर्माण झालेल्या तीव्र आर्थिक विवंचनेमुळे आणि कर्जबाजारीपणाच्या चक्रव्यूहामुळे कन्नड तालुक्यातील अनेक गावांतून ऊसतोडणी कामगार म्हणून स्थलांतर करणाऱ्यांच्या संख्येत प्रचंड मोठी वाढ झाली आहे. परिस्थिती इतकी गंभीर आहे की, केवळ कर्ता पुरुषच नव्हे तर कुटुंबातील चार ते सहा सदस्य, अगदी लहान मुलांना आणि वृद्ध आई-वडिलांना सोबत घेऊन संपूर्ण कुटुंब ऊसतोडणीच्या हंगामासाठी इतर जिल्ह्यांकडे किंवा कारखान्यांच्या क्षेत्राकडे रवाना होत आहे. यामुळे ग्रामीण भागातील अनेक कुटुंबे अक्षरशः पोरकी झाली असून, मुलांच्या शिक्षणाचा प्रश्नही ऐरणीवर आला आहे. प्रशासनाने तात्काळ लक्ष घालून या भागात दुष्काळ जाहीर करावा आणि बाधित शेतकरी व मजुरांना तातडीने आर्थिक मदत व रोजगार उपलब्ध करून द्यावा, अशी आर्त हाक स्थानिकांकडून दिली जात आहे.