पुणे: महाराष्ट्रातील शिवकालीन आणि ऐतिहासिक किल्ल्यांसाठी अत्यंत अभिमानाची बातमी म्हणजे, लोहगड किल्ल्याला युनेस्कोने (UNESCO) जागतिक वारसा स्थळ म्हणून अधिकृत मान्यता दिली आहे. 'मराठा मिलिटरी लँडस्केप्स ऑफ इंडिया' या मालिकेचा भाग म्हणून लोहगडची निवड झाली असून, त्याच्या २ हजार वर्षांच्या प्रदीर्घ इतिहासावर आणि वैशिष्ट्यपूर्ण स्थापत्यकलेवर जागतिक शिक्कामोर्तब झाले आहे.
युनेस्कोच्या मान्यतेचे मुख्य आधार:
लोहगडची ही निवड केवळ त्याच्या ऐतिहासिक महत्त्वाची नाही, तर त्याच्या अद्वितीय स्थापत्यशास्त्राची आहे. युनेस्कोने प्रामुख्याने खालील दोन गोष्टींचा विशेष उल्लेख केला आहे:
१. सर्पाकार दरवाजे (Serpentine Gates): किल्ल्याच्या पायथ्यापासून गडाच्या माथ्यापर्यंत जाणारा मार्ग अत्यंत सुरक्षित आणि सर्पाकार रचनेचा आहे. यात असलेल्या चार भव्य आणि अभेद्य दरवाजांमुळे (गणेश, नारायण, हनुमान आणि महा दरवाजा) हा किल्ला शत्रूंसाठी अजिंक्य ठरला होता.
२. विंचूकाटा (Scorpion-shaped Tower): किल्ल्याचा उत्तरेकडील भाग जो लांबवर एका रांगेसारखा पसरलेला आहे, त्याला 'विंचूकाटा' म्हणतात. त्याचा आकार हुबेहूब विंचवाच्या नांगीसारखा असल्याने हे नाव पडले आहे. ही जागा शत्रूवर लक्ष ठेवण्यासाठी एक नैसर्गिक टेहळणी बुरूज म्हणून वापरली जात असे.
२ हजार वर्षांचा समृद्ध इतिहास:
लोहगड केवळ मराठा साम्राज्याचा भाग नव्हता, तर त्याचा इतिहास २ हजार वर्षांपूर्वीचा आहे. सातवाहन, चालुक्य, राष्ट्रकूट, शिलाहार, यादव, बहामनी आणि त्यानंतर मुघल अशा विविध राजवटींनी या किल्ल्याचा ताबा घेतला होता. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६४८ मध्ये हा किल्ला जिंकून त्याला मराठा स्वराज्याच्या मजबूत तटबंदीचा हिस्सा बनवले. सुरतेच्या लुटून आणलेला खजिना सुरक्षित ठेवण्यासाठी महाराजांनी याच किल्ल्याची निवड केली होती, यावरून त्याचे सामरिक महत्त्व अधोरेखित होते.
पर्यटन आणि सुरक्षेचे नवे पर्व:
युनेस्कोच्या या जागतिक मान्यतेमुळे लोहगडच्या पर्यटनात मोठी वाढ अपेक्षित आहे. राज्य सरकारने या किल्ल्याच्या रक्षणासाठी आणि पर्यटकांच्या सोयीसाठी विशेष सुरक्षा पथके तैनात करण्याचा निर्णय घेतला आहे. हा वारसा पुढील पिढ्यांसाठी जतन करणे ही आता आपली जबाबदारी असल्याचे पुरातत्व विभागाकडून सांगण्यात आले आहे.
सविस्तर वाचा, लिंक कमेंट मध्ये https://punenews24.in/
शहर
- पुणे: पिंपरी-चिंचवडच्या मारुंजी परिसरात थरकाप उडवणारी घटना: चालकाला चालत्या गाडीतच हृदयविकाराचा तीव्र झटका आल्याने भीषण अपघात, उपचारापूर्वीच मृत्यू
- पुणे: मुंढवा जॅकवेलचे ५ पंप सुरू; शेतीसाठी दररोज ४५ कोटी लिटर पाणी सोडण्यास सुरुवात, अखेर जलसंपदा विभागाला आली जाग
- पुणे: शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघाची निवडणूक वादाच्या भोवऱ्यात मतदानासाठी 'स्पायकॅम पेन' आणि पैसे वाटपाचे गंभीर आरोप, राजकीय वातावरण तापले
- नाशिक: शालार्थ आयडी घोटाळा उच्च न्यायालयाकडून अमोल कुलकर्णीचा अटकपूर्व जामीन फेटाळला, बनावट कागदपत्रांच्या आधारे कोट्यवधींची फसवणूक उघड
महाराष्ट्र
- पुणे: हिंजवडी ते शिवाजीनगर मेट्रोचे उद्घाटन अनिश्चित काळासाठी स्थगित, पंतप्रधानांच्या दौऱ्यावरील अनिश्चितता ठरली कारण
- पुणे: पिंपरी-चिंचवडच्या मारुंजी परिसरात थरकाप उडवणारी घटना: चालकाला चालत्या गाडीतच हृदयविकाराचा तीव्र झटका आल्याने भीषण अपघात, उपचारापूर्वीच मृत्यू
- पुणे: मुंढवा जॅकवेलचे ५ पंप सुरू; शेतीसाठी दररोज ४५ कोटी लिटर पाणी सोडण्यास सुरुवात, अखेर जलसंपदा विभागाला आली जाग
- पुणे: शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघाची निवडणूक वादाच्या भोवऱ्यात मतदानासाठी 'स्पायकॅम पेन' आणि पैसे वाटपाचे गंभीर आरोप, राजकीय वातावरण तापले
गुन्हा
- गडचिरोली: दारू तस्करीची भन्नाटक्कल उघड: दुचाकींच्या पेट्रोल टाकी अन् सीट कव्हरमध्ये लपवून नेली जात होती दारू, २.३२ लाखांचा मुद्देमाल जप्त!
- मुंबई: टायगर श्रॉफ गोळीबार प्रकरण ९वीत नापास, वेल्डिंगचे काम अन् जुना गुन्हेगारी रेकॉर्ड; असा आहे शार्प शूटर रेहानचा प्रवास!
- सातारा: सोन्याच्या दागिन्यांची थोरांडी चोरी! बायकोसाठी हार घ्यायचा बहाणा करून फोटो काढण्याच्या बहाण्याने चोरटा १४ लाखांचे सोन्याचे दागिने घेऊन पसार!
- छत्रपती संभाजीनगर: 'तुझी बहीण माझ्याशीच बोलते'; संशयास्पद कारणावरून तरुण घरात घुसून ठार!
राजकीय
- नवी दिल्ली: धावत्या कारमध्ये सीएनजीचा भीषण स्फोट; २ आमदारांसह ६ जण जखमी!
- पुणे: लग्नाचं आमिष दाखवून फसवणूक केल्याचा आरोप करत महिलेचा सर्वसाधारण सभेत आत्मदहनाचा प्रयत्न
- मुंबई: 'आंबा चोरला म्हणून फाशी नसते, नीट पेपरफुटीवर चंद्रकांत पाटलांचं वादग्रस्त वक्तव्य; मूल गमावलेल्या आईला लेकरू कुठल्या बाजारातून आणाल? काँग्रेस-मनसेचा संताप'
- नवी दिल्ली: पंतप्रधान मोदींचं सीजेपी आंदोलनावर मोठं भाष्य, 'युवकांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्यांना सोडणार नाही, कठोर कारवाईचा इशारा!'
इतर
- आजचे राशिभविष्य (१६ ऑक्टोबर २०२६): लक्ष्मी नारायण योगाचा या राशींना लाभ, शुक्र देणार पैसा व सुख-समृद्धी; पाहा तुमचे राशिभविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १५ ऑक्टोबर २०२६: गुरु करणार सौभाग्य योग निर्माण, या राशींना मिळणार गुरुचे पाठबळ व लाभ!
- आदिशक्ती आणि हनुमानजींच्या कृपेने १३ ऑक्टोबर २०२६ रोजी उजळणार भाग्य; वाचा सर्व राशींचे सविस्तर दैनिक राशिभविष्य!
- आजचे राशिभविष्य १२ ऑक्टोबर २०२६: या राशींवर होणार शिवशक्तीची कृपा, नोकरीत मिळणार पगारवाढ आणि आर्थिक समस्या होणार दूर!
मनोरंजन
- 'ईथा' चित्रपटावरून नवा वाद; विठाबाई नारायणगावकर यांच्या कुटुंबीयांचा तीव्र आक्षेप
- ओटीटीवर दाखल झाला 'खालिद के शिवाजी'; छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या विचारांचा अनोखा प्रवास आता घरबसल्या अनुभवता येणार!
- मनोरंजन: दिलजीत चा चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात,काय आहे कारण ?
- मराठी हॉरर -कॉमेडी चित्रपट 'भूतम भयम्'!! अभिनेत्री छाया कदम यांचा भीतिदायक लूक समोर
Subscribe to my channelदेश विदेश
- नवी दिल्ली: दिल्लीतील व्यापाऱ्यांचे राहुल गांधींना पत्र; रामलळा मैदानातील रॅली पुढे ढकलण्याची मागणी, १०,००० कोटी रुपयांच्या नुकसानीचा इशारा
- नवी दिल्ली: राजधानी दिल्लीत एसआयआरविरोधातील आंदोलने अधिक तीव्र १४५ संघटनांचे एकत्र येऊन निवडणूक आयोगावर धडक मोर्चा, राकेश टिकैतही मैदानात
- गोवा: एआय धोरण २०२६ जाहीर तरुणांना प्रशिक्षण, स्टार्टअप्सला चालना आणि तंत्रज्ञान क्रांतीच्या दिशेने मोठी झेप!
- उत्तर प्रदेश: मनेागरणात डेंगूमुळे पतीचा मृत्यू, पाठोपाठ पत्नीनेही दम तोडला; एकाच चितेवर झाले अंत्यसंस्कार
