नागपूर: पेंच व्याघ्र प्रकल्पात पर्यावरणपूरक 'सोलर बोट सफारी' सुरू वाघ पाणी प्यायला येणार आणि तुम्ही नदीत असणार! पर्यटकांसाठी नवीन पर्व.

नागपूर: जिल्ह्यातील प्रसिद्ध 'पेंच व्याघ्र प्रकल्पाच्या' (Pench Tiger Reserve) पर्यटन क्षेत्रात एक अत्यंत रोमांचक आणि पर्यावरणपूरक नवीन भर पडली आहे. २०२६-२७ च्या नवीन पर्यटन हंगामाची सुरुवात होत असताना पेंचच्या जलाशयात पर्यटकांसाठी पूर्णपणे प्रदूषणमुक्त आणि शांत अशा 'सोलर बोट सफारी'चा (Solar Boat Safari) दिमाखात शुभारंभ करण्यात आला आहे. केरळहून मागवण्यात आलेल्या प्रत्येकी २४ पर्यटक क्षमतेच्या दोन हाय-टेक प्रीमियम सोलर बोटी आता पर्यटकांना पेंचच्या अफाट जलविश्वाची आणि वन्यजीवांची अतिशय जवळून सफर घडवणार आहेत.

जंगलाची सफारी आता जमिनीवरून नव्हे, तर पाण्यातून!

आतापर्यंत पर्यटकांनी जिप्सीमधून जंगलात फिरून वन्यजीवांचे दर्शन घेतले आहे, परंतु आता पहिल्यांदाच पाण्याच्या मार्गातून पेंचचे सौंदर्य अनुभवण्याची संधी मिळणार आहे. पेंच नदीच्या पात्रातून आणि जलाशयातून होणाऱ्या या सफारीसाठी वनविभागाने दोन प्रमुख आणि आकर्षक मार्ग (Routes) निश्चित केले आहेत:

१. पहिला मार्ग (लहान मार्ग): हा मार्ग कोलीतमारा ते नांदपूर/नगारागोटा असा असून याचे अंतर सुमारे ८ ते १० किलोमीटर आहे. या मार्गावर नांदपूर कुटी येथे पर्यटकांना विश्रांती घेण्याची सोय करण्यात आली आहे. या मार्गावर आठवड्याच्या दिवशी प्रति व्यक्ती ४०० रुपये, तर शनिवार व रविवारी ५०० रुपये शुल्क ठेवण्यात आले आहे. येथे एकूण ५ फेऱ्या चालवल्या जातील. २. दुसरा मार्ग (लांब आणि रोमांचक मार्ग): हा मार्ग अधिक लांब आणि थरारक असून कोलीतमारा ते कुंवारा भिवसेन आणि पुन्हा कोलीतमारा असा सुमारे २५ ते २८ किलोमीटरचा जलप्रवास असेल. या तीन तासांच्या सफारीमध्ये घनदाट जंगलासोबतच प्राचीन 'कुंवारा भिवसेन देवस्थान' देखील पाहता येईल. या मार्गासाठी आठवड्याच्या दिवशी ८०० रुपये, तर वीकेंडला (शनिवार-रविवार) १,१०० रुपये प्रति व्यक्ती शुल्क आहे. यावर रोज ३ फेऱ्यांचे आयोजन केले जाईल.

वाघ, मगरी आणि पक्ष्यांचे होणार दर्शन

या जलसफारीचे सर्वात मोठे आकर्षण म्हणजे पाण्याची तहान भागवण्यासाठी थेट नदीकाठी येणारे वाघ, गवे, चितळ, सांबर, भेकर आणि मोर यांसारखे वन्यजीव पर्यटकांना अत्यंत सुरक्षित अंतरावरून पाहता येणार आहेत. तसेच नदीपात्रात मगरींचे (Crocodiles) देखील दर्शन घडू शकते. पक्षीप्रेमींसाठी ही सफर पर्वणी ठरणार असून चित्रबलाक, ब्लॅक स्टॉर्क, डार्टर, ग्रे हेरॉन, फिश ईगल आणि विविध प्रजातींचे सुंदर खंड्या यांसह अनेक स्थानिक व स्थलांतरित पक्षी पाहण्याची सुवर्णसंधी मिळणार आहे.

पर्यावरणपूरक आणि आवाजविरहित बोट सफारी

या सर्व बोटींचे सर्वात महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे त्या पूर्णपणे सौरऊर्जेवर (Solar Energy) चालतात. यामुळे कोणत्याही प्रकारचा इंजिनाचा आवाज किंवा जलप्रदूषण होत नाही. पेंचच्या अत्यंत संवेदनशील परिसंस्थेला आणि वन्यजीवांना कोणताही त्रास न देता निसर्गाचा शांत व आनंददायी अनुभव देणे हा यामागील मुख्य उद्देश आहे. या सफारीचे ऑनलाइन बुकिंग पेंच व्याघ्र प्रकल्पाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे, तर कोलीतमारा येथील मन्को वन टुरिझम कॉम्प्लेक्सच्या बुकिंग काऊंटरवरून ऑफलाइन बुकिंग देखील करता येईल.