१२ कोचची AC लोकल बनवायला रेल्वेला किती खर्च येतो? मुंबईकरांची गारेगार प्रवासाला वाढती पसंती

मुंबईची लाईफलाईन समजल्या जाणाऱ्या उपनगरीय रेल्वे प्रवासात काळानुरूप मोठा बदल होत आहे. उकाड्यापासून आणि गर्दीच्या त्रासातून सुटका करून घेण्यासाठी मुंबईकरांचा कल आता वाढत्या प्रमाणात वातानुकूलित (AC) लोकल प्रवासाकडे वाढताना दिसत आहे. प्रवाशांच्या सुरक्षिततेला आणि आरामाला प्राधान्य देत रेल्वे प्रशासनाकडूनही मुंबईत एसी लोकलच्या फेऱ्या वाढवण्यावर भर दिला जात आहे. मात्र, सर्वसामान्य प्रवाशांच्या मनात नेहमीच हा प्रश्न असतो की, एका अत्याधुनिक १२ कोचच्या एसी लोकल ट्रेनची निर्मिती करण्यासाठी भारतीय रेल्वेला नेमका किती खर्च येतो?

एसी लोकल ट्रेनच्या निर्मितीचा खर्च आणि रचना:

• प्रगत तंत्रज्ञान आणि किंमत: मुंबईच्या उपनगरीय रेल्वे मार्गासाठी धावणाऱ्या एका पूर्णपणे सुसज्ज अशा १२ कोचच्या वातानुकूलित (AC) लोकल ट्रेनच्या निर्मितीसाठी रेल्वे प्रशासनाला आणि उत्पादन करणाऱ्या कारखान्यांना मोठा निधी खर्च करावा लागतो. साधारणपणे एका नवीन १२ कोचच्या एसी रेकच्या निर्मितीसाठी आणि त्याच्या अत्याधुनिक यंत्रणेसाठी अंदाजे ६० ते ७० कोटी रुपयाঁहून अधिक खर्च येतो. यामध्ये ट्रेनची रचना, स्वयंचलित दरवाजे (Automatic Doors), प्रगत कूलिंग सिस्टम आणि प्रवाशांच्या सुरक्षेसाठी लागणाऱ्या अत्याधुनिक उपकरणांचा समावेश असतो.

• आधुनिक सुविधांची भर: या गाड्यांमध्ये स्टेनलेस स्टीलचे डबे, उत्तम सस्पेंशन सिस्टीम, जीपीएस आधारित प्रवासी माहिती प्रणाली, आपत्कालीन संपर्कासाठी यंत्रणा आणि प्रवाशांच्या सुरक्षिततेसाठी स्वयंचलित दरवाजे यांसारख्या उच्च दर्जाच्या सुविधा दिल्या जातात. त्यामुळे सामान्य लोकलमधून प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना मेट्रोसारखा सुखकर अनुभव मिळतो.

मुंबईकरांची गारेगार प्रवासाला वाढती पसंती:

• वाढती मागणी: सुरवातीच्या काळात एसी लोकलच्या तिकीट दराबाबत प्रवाशांमध्ये संभ्रम असला तरी, मध्य आणि पश्चिम रेल्वे मार्गांवर प्रवाशांचा वाढता प्रतिसाद पाहता रेल्वेने तिकिटांचे दर त्मने सुटसुटीत केले आहेत. उन्हाळ्याच्या दिवसांतच नव्हे तर वर्षभर डायस आणि दमट वातावरणामुळे मुंबईकर चाकरमानी आता एसी लोकलला प्राधान्य देत आहेत.

• गर्दीच्या वेळेस दिलासा: पश्चिम व मध्य रेल्वेवर प्रवाशांची होणारी प्रचंड गर्दी लक्षात घेता, प्रशासनाकडून अधिकाधिक एसी लोकल फेऱ्या वाढवण्याची मागणी केली जात आहे. जरी एसी लोकलची निर्मिती आणि देखभाल खर्च सामान्य लोकलच्या तुलनेत खूप जास्त असला, तरी प्रवाशांचे आरोग्य, सुरक्षितता आणि आरामदायक प्रवास यासाठी रेल्वे प्रशासन कटिबद्ध असल्याचे दिसून येत आहे.