९० हजार पगार, कोणतीही वायफळ उधळपट्टी नाही; तरीही युवक बुडाला १५ लाखांच्या कर्जात! तुम्हीही 'ती' एक साधी चूक करताय का?

मुंबई: आजच्या डिजिटल युगात नोकरदार वर्गाची, विशेषतः तरुणांची आर्थिक गणिते कशी कोलमडू शकतात, याचे एक अत्यंत डोळे उघडणारे उदाहरण समोर आले आहे. महिन्याला तब्बल ९० हजार रुपये पगार असणारा आणि कोणताही फालतू किंवा चैनीचा खर्च न करणारा एक तरुण आज चक्क १५ लाख रुपयांच्या कर्जाच्या खाईत (Debt Trap) बुडाला आहे. 'विवेक' नावाच्या या तरुणाने स्वतः आपल्या या भयावह परिस्थितीचा खुलासा केला असून, तो सध्या आपल्या पगारातील ५७ टक्के रक्कम म्हणजेच अंदाजे ५१,००० रुपये केवळ कर्जाचे हप्ते (EMI) भरण्यात घालवत आहे.

अशी झाली कर्जाच्या सापळ्याची सुरुवात

विवेकने सांगितले की, त्याची राहणीमान अत्यंत साधी आहे आणि तो कोणताही वायफळ खर्च करत नाही. मात्र, काही काळापूर्वी उद्भवलेल्या अनपेक्षित आर्थिक गरजांसाठी त्याने एक लहान कर्ज (Personal Loan) घेतले. त्या कर्जाचा ईएमआय सुरू झाल्यानंतर त्याच्या हातातील मासिक रोख रक्कम (In-hand Cash) कमी झाली. यानंतर घरखर्च चालवण्यासाठी आणि जुन्या कर्जाचा हप्ता भरण्यासाठी त्याने क्रेडिट कार्ड किंवा दुसऱ्या इन्स्टंट लोनचा आधार घेतला. हीच त्याची सर्वात मोठी आणि घातक चूक ठरली.

जुने कर्ज फेडण्यासाठी नवीन कर्ज घेण्याची घातक चूक

कर्जाच्या या दुष्टचक्रात अडकल्यानंतर विवेक जुने हप्ते वेळेवर भरण्यासाठी सातत्याने नवीन कर्ज किंवा क्रेडिट कार्डवरून पैसे उचलत राहिला. एका कर्जामुळे नवीन ईएमआय निर्माण होतो, ज्यामुळे हातात उरणारे पैसे कमी होतात आणि हा तुटवडा भरून काढण्यासाठी पुन्हा दुसरे कर्ज घ्यावे लागते, या चक्रात तो अडकत गेला. पाहता पाहता हे कर्ज १५ लाख रुपयांवर पोहोचले. आता परिस्थिती अशी आहे की, नवीन कर्ज मंजूर होणे बंद झाले असून जुन्या कर्जाचे डोंगर समोर उभे आहेत.

विवेकचा नोकरदार तरुणांना मोलाचा सल्ला

या कठीण प्रसंगातून जाताना विवेकने इतर नोकरदारांना सावध केले आहे. "तुमचा पगार कितीही मोठा असला, तरी कधीही एका कर्जाचा हप्ता फेडण्यासाठी दुसरे कर्ज घेण्याची चूक करू नका. तुमचा एकूण ईएमआय तुमच्या उत्पन्नाच्या ३० ते ४० टक्क्यांपेक्षा जास्त नसावा," असा सल्ला त्याने दिला आहे. जर वेळीच आर्थिक शिस्त लावली नाही, तर कर्जाचे हे चक्र माणसाला मानसिक आणि आर्थिकदृष्ट्या पूर्णपणे उद्ध्वस्त करू शकते, हेच या घटनेतून अधोरेखित होते.