जालन्याच्या स्टील उद्योगाला 'जायकवाडी'चा मोठा आधार: दुष्काळाचे सावट असले तरी मुबलक पाण्यामुळे औद्योगिक उत्पादनावर परिणाम नाही!

जालना मराठवाड्यातील औद्योगिक केंद्र म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या जालना जिल्ह्यासाठी एक दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. जालना औद्योगिक वसाहतीमध्ये स्टील उत्पादक कंपन्यांची संख्या सर्वाधिक असून, या कंपन्यांना उत्पादनासाठी मोठ्या प्रमाणावर पाण्याची आवश्यकता असते. सध्या काही भागांत दुष्काळी परिस्थिती किंवा पाण्याची टंचाई जाणवत असली, तरी मराठवाड्याची जीवनवाहिनी असलेल्या जायकवाडी धरणातून स्वतंत्र जलवाहिनीद्वारे होत असलेल्या नियमित पाणीपुरवठ्यामुळे जालन्याच्या स्टील उद्योगाचा प्रश्न मार्गी लागला आहे. सध्या धरणात मुबलक पाणीसाठा उपलब्ध असल्याने उद्योगांची कोणतीही पाणीकपात झालेली नाही, ज्यामुळे स्टील कंपन्यांचे उत्पादन सुरळीत सुरू आहे.

जालना औद्योगिक वसाहतीतील स्टील उद्योगांचे महत्त्व: जालना हे महाराष्ट्रातील एक प्रमुख पोलाद (स्टील) उत्पादक केंद्र म्हणून ख्यातीप्राप्त आहे. येथे लहान-मोठ्या मिळून सुमारे दहा मोठ्या स्टील कंपन्या आणि इतर शेकडो औद्योगिक युनिट्स कार्यरत आहेत. या कंपन्यांमध्ये कच्च्या मालापासून पक्का माल तयार करण्याच्या प्रक्रियेत पाण्याचा वापर अत्यंत महत्त्वाचा घटक असतो. परिसरातील एकूण २५७ नळजोडण्या आणि औद्योगिक स्रोतांच्या माध्यमातून या कंपन्या आपली पाण्याची गरज भागवतात. उद्योगांच्या या अवाढव्य जाळ्याला सतत पाणीपुरवठा होणे अत्यंत गरजेचे असते, अन्यथा उत्पादनावर मोठा विपरीत परिणाम होऊ शकतो.

जायकवाडी धरणाचा स्वतंत्र जलवाहिनीद्वारे पुरवठा: जालन्यातील औद्योगिक वसाहतीच्या वाढत्या गरजा लक्षात घेऊन, प्रशासनाकडून जायकवाडी धरणातून स्वतंत्र जलवाहिनीद्वारे पाणीपुरवठा करण्याची व्यवस्था करण्यात आली आहे. या व्यवस्थेमुळे दररोज सुमारे चार एमएलडी किंवा आवश्यकतेनुसार लागणारे पाणी थेट औद्योगिक क्षेत्रापर्यंत पोहोचवले जाते. शेंद्रा-जालना औद्योगिक मार्ग आणि जलवाहिनीच्या माध्यमातून पाण्याचे योग्य नियोजन केले जात असल्याने, दुष्काळजन्य किंवा पावसाचे प्रमाण कमी असणाऱ्या काळातही येथील उद्योगांना पाण्याचा तुटवडा जाणवलेला नाही.

उत्पादनावर परिणाम नाही, उद्योजकांना मोठा दिलासा: जरी इतर काही भागांत पिण्याच्या पाण्याचा किंवा सिंचनाचा प्रश्न गंभीर बनत असला, तरी जायकवाडी धरणातील सुरक्षित जलसाठ्यामुळे जालन्यातील औद्योगिक वसाहतीला मोठा आधार मिळाला आहे. पाणीकपात न झाल्यामुळे येथील पोलाद कारखान्यांचे उत्पादन अविरत सुरू असून, कामगार व उद्योजकांसाठी ही अत्यंत समाधानाची बाब ठरली आहे. भविष्यात पाण्याची मागणी वाढल्यास नियोजनात सुलभता राहावी यासाठी प्रशासकीय स्तरावरही योग्य ती तयारी ठेवली जात आहे, ज्यामुळे जालन्याच्या औद्योगिक विकासाला कायम गतिशीलता मिळत राहील.