होर्मुझमध्ये भारताचा ऐतिहासिक विजय! क्षेपणास्त्रांना चकवा देत भारतीय जहाजे सुरक्षित बाहेर; १५ जहाजे अजूनही सुटकेच्या रांगेत!

पश्चिम आशियातील (Middle East) वाढत्या तणावाच्या आणि युद्धाच्या छायेमध्ये जागतिक नौकानयनासाठी अत्यंत महत्त्वाच्या मानल्या जाणाऱ्या 'होर्मुझच्या सामुद्रधुनी'त (Strait of Hormuz) भारताला एक मोठा राजनैतिक आणि सागरी विजय मिळाला आहे. या भागात कोसळणाऱ्या क्षेपणास्त्रांचा (Missiles) आणि लष्करी नाकेबंदीचा धोका पत्करून भारताने अत्यंत हुशारीने आपली अनेक जहाजे सुरक्षितपणे बाहेर काढण्यात यश मिळवले आहे. मात्र, मिळालेल्या ताज्या माहितीनुसार, अजूनही १५ जहाजांचा ताफा पर्शियन आखातात (Persian Gulf) सुरक्षित सुटकेच्या प्रतीक्षेत एका रांगेत उभा आहे.

 

काय आहे नेमकी परिस्थिती?

इराण आणि अमेरिका-इस्रायल दरम्यानच्या संघर्षामुळे होर्मुझची सामुद्रधुनी ही युद्धभूमी बनली आहे. या अत्यंत संवेदनशील सागरी मार्गावरून प्रवास करणाऱ्या अनेक व्यापारी जहाजांवर क्षेपणास्त्र हल्ले आणि गोळीबाराचे सत्र सुरू होते. अशा परिस्थितीत भारताने इराणसह इतर प्रमुख जागतिक शक्तींशी पडद्यामागून अत्यंत मजबूत आणि प्रभावी राजनैतिक चर्चा (Diplomatic Coordination) केली. या अंतर्गत भारताने आपल्या जहाजांना सुरक्षित बाहेर काढण्यासाठी एक 'गुप्त योजना' (Secret Plan) यशस्वीपणे कार्यान्वित केली आहे.

१५ जहाजे अजूनही प्रतीक्षेत; भारताची 'लाईफलाईन' अडकली

भारताच्या या धाडसी आणि यशस्वी रणनीतीमुळे अनेक जहाजांनी क्षेपणास्त्रांना यशस्वी चकवा देत होर्मुझ पार केले असून ती भारताच्या दिशेने मार्गस्थ झाली आहेत. परंतु, या तणावाच्या क्षेत्रात अद्यापही १५ जहाजे अडकलेली असून ती सुरक्षितपणे बाहेर पडण्यासाठी रांगेत वाट पाहत आहेत. या १५ जहाजांपैकी १० जहाजांवर भारताचा राष्ट्रीय ध्वज (तिरंगा) फडकतो आहे.

या अडकलेल्या जहाजांमध्ये भारताच्या ऊर्जा सुरक्षेसाठी अत्यंत आवश्यक असणारे कच्चे तेल (Crude Oil), नैसर्गिक गॅस (LPG/LNG) आणि शेतीसाठी लागणारी महत्त्वाची खते (Fertilizers) मोठ्या प्रमाणावर लादलेली आहेत.

ऊर्जा संकट टाळण्यासाठी भारताचे मोठे प्रयत्न

भारत आपला सर्वाधिक कच्चा तेल आणि गॅस पुरवठा होर्मुझच्या याच सागरी मार्गाने आयात करतो. त्यामुळे ही जहाजे अडकल्याने देशात इंधन आणि गॅसचा तुटवडा निर्माण होण्याचा मोठा धोका होता. मात्र, भारतीय परराष्ट्र मंत्रालय (MEA) आणि नौदलाच्या सततच्या संपर्कामुळे आणि अचूक नियोजनामुळे हा सागरी कोंडीचा अडथळा दूर केला जात आहे. उर्वरित १५ जहाजेही लवकरच क्षेपणास्त्रांच्या आणि युद्धाच्या या छायेतून बाहेर पडून मायदेशी सुरक्षितपणे परततील, असा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.